Pomysk Wielki — cmentarz (ewangelickie)
Groß Pomeiske
- Czy aktywny dziś
- Nie / zniszczony / nieużywany
- Powiat
- bytowski
- Typ
- Cmentarz
- Denominacja
- ewangelicka
Z Wikipedii (PL)
Pomysk Wielki, po niemiecku Groß Pomeiske, leży około siedmiu kilometrów na północny wschód od Bytowa — 🟡 Słownik geograficzny mierzy tę odległość na sześć; przed 1945 rokiem należał do powiatu bytowskiego w rejencji koszalińskiej prowincji Pomorze. Wieś nadał w 1310 roku cystersom oliwskim margrabia brandenburski Waldemar, a w 1381 roku wielki mistrz Winrich von Kniprode odkupił ją od klasztoru, zapisując mu w zamian pięćdziesiąt grzywien wieczystego czynszu; potem Pomysk był już własnością prywatną. Ród von Pomeiske siedział tu i w sąsiednim Georgendorf od 1390 roku, dawał krajowi sędziów ziemskich, nosił w herbie jelenia i od niego przydomek „die Hirsche”. Kościół stał tu przed Reformacją — pierwsza wzmianka pochodzi z 1430 roku, a Damalewicz wymienia go wśród kościołów parafialnych — i wraz z miejscowością stał się po niej ewangelicki, luterański. Utrzymał się takim dzięki prywatnemu patronatowi dziedziców: gdy w czasach kontrreformacji generalny wikariusz Johann Judicis usuwał z ziemi bytowskiej duchownych ewangelickich, ocalały tylko dwa kościoły będące własnością dworu — w Jasieniu i tutaj. Nie obyło się przy tym bez zgrzytów: pastor Martin Collatius, wzmiankowany w 1660 roku, popadł w ostry zatarg z patronem Hansem Hinrichem von Pomeiske, który chciał zamienić kościół na katolicki, i spór doszedł raz w świątyni do rękoczynów. ⚠ W XVII wieku świątynię ufundował Hirsch von Pomeiske; neogotycki kościół, który stoi dziś, wzniesiono w 1890 roku na miejscu starszych. Ostat…
Źródła zewnętrzne
- Ewidencja cmentarzy Pomorza (Białe Karty konserwatorskie) — ewidencja konserwatorska
- Uwe Kerntopf / H. Neumeyer — parafia ewang. Groß Pomeiske — genealogia/historia parafii
- Pomysk Wielki — Wikipedia; Wiki Lubi Zabytki pow. bytowski — kwerenda workflow
- Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. VIII, hasło „Pomysk” — źródło drukowane
- Pruski spis powszechny z 2 XII 1895 (Gemeindelexikon für die Provinz Pommern), Kreis Bütow — źródło drukowane
- G. Bronisch, W. Ohle, H. Teichmüller, „Der Kreis Bütow” (Die Kunst- und Kulturdenkmäler der Provinz Pommern, t. 1), Szczecin 1938 — ⚠ druk z okresu narodowosocjalistycznego, cytowany wyłącznie w warstwie inwentarzowej — inwentarz zabytków
Połączone źródła: koscioly_json
Zauważyłeś błąd, znasz historię obiektu, masz zdjęcia z archiwum rodzinnego? Napisz — każda informacja idzie do bazy z atrybucją źródła. Baza w budowie.