Łoża — cmentarz ewangelicki

Z Wikipedii (PL)

Po ewangelickiej społeczności Łoży, do 1945 roku Loosen, został cmentarz. W karcie cmentarza z 30 września 1992 roku opisano jego ówczesny stan; nowszego opisu źródła nie podają, a dostępny wyciąg z ewidencji zabytków obejmuje z gminy Czarne tylko samo miasto. Łoża leży w gminie Czarne w powiecie człuchowskim, w okolicy lesistej, przy dawnym trakcie z Debrzna przez Czarne. Najstarszą wiadomość o niej zapisano w 1360 roku: wielki mistrz krzyżacki Winrych von Kniprode nadał wówczas na dziedziczną własność czterdzieści cztery włóki we wsi zwanej w dokumentach Bircholz albo Lozen. Dawniej była prywatną wsią szlachecką w województwie pomorskim Rzeczypospolitej, na obszarze starostwa człuchowskiego; po pierwszym rozbiorze w 1772 roku znalazła się w pruskim powiecie człuchowskim. Przynależność prowincjonalna zmieniała się potem dwukrotnie: Prusy Zachodnie do lat 1919–1920, następnie Marchia Graniczna Poznań–Prusy Zachodnie, a od 1 października 1938 roku Pomorze. Wieś miała własny urząd stanu cywilnego i własny okręg urzędowy, a sąsiadowała z Olszanowem i Czarnem. Zbór luterański powstał tu w szesnastym wieku. Ksiądz Panske wylicza Łożę wśród siedemnastu dóbr szlacheckich starostwa człuchowskiego, na których za rządów Latalskich zakładano zbory — jak pisze — „na świeżym korzeniu”; dat ani nazwisk duchownych nie podaje. Daty i nazwiska przynosi natomiast wykaz duchownych ordynowanych przez prepozytów słupskich, zachowany w rękopisie od 1574 roku, z którego wyciąg ogłosił w 1905 roku…