Jęczniki Wielkie — cmentarz (ewangelickie)

Z Wikipedii (PL)

Jęczniki Wielkie, po niemiecku Groß Jenznick, były do 1772 roku wsią królewską starostwa człuchowskiego w województwie pomorskim Korony; po pierwszym rozbiorze przeszły do Prus. Przynależność prowincjonalna zmieniała się potem dwukrotnie: Prusy Zachodnie z rejencją w Kwidzynie do lat 1919–1920, Marchia Graniczna Poznań–Prusy Zachodnie z rejencją w Pile w latach 1920–1938, wreszcie prowincja Pomorze od 1 października 1938 roku. 📌 Wieś ma w wykazie gmin z 1 grudnia 1885 roku własny wiersz (strona 158, pozycja 33): 578 mieszkańców, w tym 157 ewangelików, 415 katolików i dwadzieścioro pięcioro Żydów. 🔴 Te trzy liczby nie sumują się do zapisanej ludności — dają 597 zamiast 578 — więc któraś z nich jest w odczycie przekłamana; samą liczbę 578 potwierdza natomiast rozkład na płcie w tym samym wierszu, 281 mężczyzn i 297 kobiet. Parafie wiersz rozstrzyga bez wątpliwości: ewangelicy należeli do Człuchowa, katolicy do Debrzna, po niemiecku Preußisch Friedland. Jęczniki Wielkie były więc ośrodkiem katolickim z wyraźną, blisko trzydziestoprocentową mniejszością ewangelicką — a nie odbiciem statystyki powiatowej, w której ewangelicy mieli przewagę. Słownik geograficzny dodaje, że Jensnick stanowił filię parafii katolickiej we Frydlądzie, z kościołem filialnym we wsi. Cmentarz ewangelicki figuruje w gminnej ewidencji zabytków — i to dwukrotnie: wykaz notuje w Jęcznikach Wielkich dwa osobne cmentarze ewangelickie, a obok nich cmentarz przykościelny i cmentarz-pomnik. 🟡 Żaden z tych wpisów…