Budowo — cmentarz (ewangelickie)

Z Wikipedii (PL)

To drugi z dwóch dawnych cmentarzy ewangelickich w Budowie, po niemiecku Budow, w gminie Dębnica Kaszubska — parafialny, założony na północno-wschodnim skraju wsi. 📌 Zajmuje około 4800 metrów kwadratowych, zachowało się na nim trzydzieści dziewięć grobów oraz kaplica, a ostatni pochówek odbył się w lutym 1951 roku — a więc już po wysiedleniach, co samo w sobie mówi, że część dawnych mieszkańców została tu jeszcze przez kilka lat. 📌 Monografia dawnych cmentarzy powiatu słupskiego opisuje to miejsce dokładnie. Cmentarz leży na niewielkim wzniesieniu; na całym terenie widać pozostałości kamiennych nagrobków, przeważnie postumenty pod żeliwne krzyże i szczątki ram mogił. Na szczycie wzniesienia stoją fragmenty ścian kaplicy cmentarnej, a obok nich mogiły pierwszych powojennych mieszkańców Budowa. Od strony drogi granicę wyznacza niewysoki mur z ciosów kamiennych, a pierwotne wejście prowadziło przez południowy narożnik, od drogi gruntowej. 📌 W najwyższym punkcie, nieopodal fundamentów kaplicy, zachował się kamień nagrobny Wolfganga von Zitzewitz, urodzonego 7 października 1885 roku i poległego 4 września 1914 — w pierwszych tygodniach wielkiej wojny. Wieś do 1945 roku przyporządkowana była kościelnie do superintendentury bytowskiej. Niemal wszyscy jej mieszkańcy byli wyznania ewangelickiego; w 1925 roku mieszkało wśród nich zaledwie dwóch katolików i dwóch Żydów. Parafia budowska sięgała daleko poza wieś: w 1940 roku liczyła aż 4357 wiernych z okolicznych miejscowości, między i…