Brzeźno Szlacheckie — cmentarz ewangelicki

Z Wikipedii (PL)

Brzeźno Szlacheckie (po niemiecku Adlig Briesen) leży w regionie Gochy na Kaszubach, dziś w powiecie bytowskim i gminie Lipnica. Cmentarz ewangelicki znajduje się po prawej stronie drogi przy wjeździe od Borowego Młyna; ma 0,26 hektara. W otoczeniu cmentarza jest niski mur z kamieni polnych i obramowanie ze świerków; wyróżnia go duży drewniany krzyż. Zachował się szereg zaniedbanych grobów, część w betonowych obramowaniach, z mało czytelnymi kamiennymi tablicami; na jednym z nich stoi żeliwny krzyż z napisem: „Hermann Ritz, ur. 4 października 1828, zm. 19 kwietnia 1908”. Ewidencja zabytków datuje go na drugą połowę XIX wieku, Benedykt Reszka — na pierwszą. Do 1772 roku wieś należała do powiatu człuchowskiego w Koronie, po pierwszym rozbiorze do pruskiego powiatu człuchowskiego (Kreis Schlochau) w rejencji kwidzyńskiej i prowincji Prusy Zachodnie. Od 1920 roku była wsią przygraniczną w polskim powiecie chojnickim, ze strażą graniczną i pamięcią „wojny palikowej”. Rdzeniem wsi był kościół katolicki świętej Katarzyny, wzmiankowany od 1398 roku. W obecnym kształcie drewniany kościół pochodzi z 1716 roku, a wieża z 1752. Do 1901 roku świątynia była filią parafii w Borzyszkowach, potem siedzibą samodzielnej parafii w diecezji chełmińskiej. Pierwsi ewangelicy przybyli tu na początku XVIII wieku; w 1753 roku katolicki proboszcz z Borzyszków naliczył ich szesnastu. Należeli do parafii ewangelickiej w Pietrzykowie. Zestawienie pastora Eliasa Liebenowa z 28 czerwca 1883 roku wykazuje …