Olszanowo — cmentarz ewangelicki przy kościele
Elsenau
- Czy aktywny dziś
- Nie / zniszczony / nieużywany
- Powiat
- człuchowski
- Typ
- Cmentarz
- Denominacja
- ewangelicka
Z Wikipedii (PL)
Cmentarz przykościelny w Olszanowie (Elsenau), założony w połowie XIX wieku, leży przy kościele szachulcowym. W Olszanowie były dwa cmentarze: ewidencja cmentarzy ma dla wsi dwie osobne karty, obie z 30 września 1992 roku — jedną dla cmentarza przykościelnego, założonego w połowie XIX wieku, drugą dla cmentarza ewangelickiego wsi, bez wzmianki o sąsiedztwie świątyni. W źródłach nie znaleziono położenia cmentarza ewangelickiego wsi. Zachowany kościół szachulcowy pochodzi z XVII wieku, dzwon z 1781 roku; kościół wpisano do rejestru zabytków pod numerem A-175 w 1960 roku. W 1947 roku kościół przejęli katolicy jako filialny pod wezwaniem świętego Franciszka z Asyżu. Agathon Harnoch opisuje ten kościół: mały kościół szachulcowy, wieża z drewna, wnętrze wysokości izby, organów brak. W 1617 roku arcybiskup Wawrzyniec Gembicki umieścił świątynię olszanowską w spisie kościołów dekanatu czarneńskiego; znajdowała się ona wtedy w rękach ewangelików. W odróżnieniu od innych opuszczonych kościołów nie przyłączono jej do żadnej sąsiedniej parafii katolickiej. Harnoch dodaje, w trybie przypuszczającym, że kościół macierzysty miał być w rękach luteranów w 1650 roku. Wizytacja oficjała Trebnica z 1653 roku odnotowuje w Olszanowie zbór luterański, a pierwszego duchownego ewangelickiego ustanowiono tu w 1691 roku — Harnoch podaje jego nazwisko: M. Pflug. Miejscowi katolicy należeli wówczas do parafii w Fersztnowie. Chrzty, śluby i pogrzeby zapisywano wspólnie dla Olszanowa, Raciniewa i Grodzisk…
Źródła zewnętrzne
- Ewidencja cmentarzy Pomorza (Białe Karty konserwatorskie) — ewidencja konserwatorska
- ks. Jakub Fankidejski, Utracone kościoły i kaplice w dzisiejszej dyecezyi chełmińskiej, Pelplin 1880, s. 355–356 — źródło drukowane
- Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. II, hasło Elzanowo (niem. Elsenau), pow. człuchowski — źródło drukowane
- Gemeindelexikon für die Provinz Westpreussen, spis powszechny z 1 XII 1885, Kreis Schlochau — źródło drukowane
- Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, hasło Elzanowo 1., niem. Elsenau, dobra ryc. i wś, pow. człuchowski — źródło drukowane
- M. Bär, „Der Adel und der adlige Grundbesitz in Polnisch-Preußen zur Zeit der preußischen Besitzergreifung”, Leipzig 1911, nr 556 (s. 22), nr 1273 (s. 111) — źródło drukowane
- „Die evangelischen Kirchengemeinden in Ostpreußen und Westpreußen in den Pfarr-Almanachen von 1912 und 1913”, wyd. 2, Hamburg 2000 (Sonderschrift 59), almanach Prus Zachodnich 1913, s. 79 — źródło drukowane
- Gminny program opieki nad zabytkami gminy Rzeczenica na lata 2020–2023, uchwała nr XXIII/153/20 Rady Gminy Rzeczenica z dnia 10 lipca 2020 r., Dz. Urz. Woj. Pom. 2020, poz. 3530, s. 14, 16, 26–27 — program opieki nad zabytkami
Połączone źródła: koscioly_json
Zauważyłeś błąd, znasz historię obiektu, masz zdjęcia z archiwum rodzinnego? Napisz — każda informacja idzie do bazy z atrybucją źródła. Baza w budowie.