Po Trójcy Świętej · tydzień 15 · kolor: zielony
Czy aktywny dziś
Nie / zniszczony / nieużywany
Powiat
lęborski
Typ
Cmentarz
Denominacja
ewangelicka

Z Wikipedii (PL)

Do 1945 roku Lębork był miastem w przeważającej części ewangelickim — w 1931 roku ewangelicy stanowili blisko 87 procent mieszkańców. Przewaga luterańska sięgała tu XVI wieku: pierwszego ewangelickiego pastora, Lukasa Schubbego, odnotowano przy farze świętego Jakuba w 1560 roku, a Lębork był wówczas miastem królewskim w obrębie starostwa lęborskiego. 📌 O tym, jak wyglądała pobożność miasta tuż przed przełomem, mówi zapis z 8 sierpnia 1512 roku: wikariusz Grzegorz Vielte i lęborski rajca Hans Howeschild zawarli wtedy z gdańskim mistrzem Michałem umowę o wykonanie ołtarza. Pół wieku później ten sam kościół miał już pastora. Po śmierci Bogusława XIV w 1637 roku ziemia lęborska wróciła do Korony i rozpoczęła się rekatolicyzacja — obie ziemie, lęborską i bytowską, wyjęto wtedy spod biskupstwa kamieńskiego i podporządkowano kujawskiemu, a stamtąd przysłano wikariusza generalnego Johanna Judicisa, który usuwał ewangelickich duchownych i przejmował kościelne uposażenia. W Lęborku znaczyło to tyle: 27 marca 1639 roku fara świętego Jakuba przeszła w ręce katolików, a 10 października 1640 roku biskup Maciej Łubieński poświęcił ją ponownie jako kościół katolicki. Ewangelicy przenieśli nabożeństwa do sali ratusza, gdzie 2 grudnia 1638 roku poświęcono kościół Zbawiciela (Salvatorkirche); służył on do rozbiórki ratusza w 1874 roku, kiedy stanął dzisiejszy kościół ewangelicki. W tym samym czasie, gdy miasto zaczęło wyrastać poza mury, mieszczanie przenieśli pochówki poza teren zamieszkany. …

Źródła zewnętrzne

  • Ewidencja cmentarzy Pomorza (Białe Karty konserwatorskie) — ewidencja konserwatorska
  • Cmentarz ewangelicki – Zabytek.pl — audyt workflow
  • Jan Wild, „Ewangelickie Pomorze – miejsca i ludzie", Informator Parafialny Parafii EA w Słupsku nr 5/2024 — opracowanie
  • F. Schultz, Geschichte des Kreises Lauenburg in Pommern (1912) — źródło drukowane
  • M. Drzewiecki, „Cmentarze Ziemi Lęborskiej”, hasło Lębork — Lauenburg — źródło drukowane
  • F. Schultz, „Geschichte des Kreises Lauenburg in Pommern” (1912) — wyciąg F. Schultz, Geschichte des Kreises Lauenburg in Pommern (1912), punkt 1 „Lębork (Lauenburg) — parafia miejska” — źródło drukowane
  • E. Müller, „Die evangelischen Geistlichen Pommerns”, hasło Lauenburg, s. 230–233 — źródło drukowane
  • Wyciąg ewidencji zabytków, Wojewódzka i gminne ewidencje zabytków — scalony wykaz cmentarzy — źródło drukowane
  • Informator Parafialny Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Słupsku — źródło drukowane
  • Rejestr zabytków nieruchomych województwa pomorskiego, Narodowy Instytut Dziedzictwa, stan na 30 czerwca 2026 roku — źródło drukowane

Połączone źródła: koscioly_json

Zauważyłeś błąd, znasz historię obiektu, masz zdjęcia z archiwum rodzinnego? Napisz — każda informacja idzie do bazy z atrybucją źródła. Baza w budowie.

Wpisz słowo lub temat, który Cię interesuje: