Dąbrowa — cmentarz ewangelicki

Z Wikipedii (PL)

Dąbrowa, po niemiecku Damerau, leżała na Żuławach, w ówczesnym powiecie malborskim. We wsi istniał cmentarz ewangelicki. Po cmentarzu została reliktowa zieleń; obiekt ujęto w wojewódzkiej ewidencji zabytków jako cmentarz ewangelicki na działce 158/8. Urzędowy podręcznik rejencji gdańskiej z 1869 roku przedstawiał *Damerau* jako wieś na prawie chełmińskim z 21 budynkami mieszkalnymi. Mieszkańców było wtedy 357, w tym 116 ewangelików i 241 katolików. W tym samym podręczniku zapisano, że miejscowość miała własny okręg szkolny. Urzędowy spis miejscowości rejencji gdańskiej z 1820 roku notuje tu 235 mieszkańców: 97 luteranów i 138 katolików. Pruski spis powszechny z 1 grudnia 1885 roku naliczył tu 341 mieszkańców: 210 katolików i 131 ewangelików. W 1905 roku na 314 mieszkańców przypadało 202 katolików, 106 ewangelików i sześciu innych chrześcijan. Ewangelicy i katolicy należeli do parafii w Groß Lichtenau, czyli w Lichnowach. W kronice Agathona Harnocha zapisano, że parafia ewangelicka uformowała się tam w 1602 roku; nabożeństwa odprawiano najpierw w domu prywatnym, później w kościele wzniesionym prawdopodobnie w czasie jednej z wojen szwedzkich, który trzeba było rozebrać w 1695 roku. Następny, postawiony mimo gwałtownego sprzeciwu duchowieństwa katolickiego, stał do 1842 roku. W 1844 roku poświęcono ostatni kościół, szachulcowy, pod patronatem gospodarzy, rozebrany po 1945 roku; organy o dwóch manuałach i dziewiętnastu głosach zbudował Scherweit. Harnoch podaje dla parafii ok…