Palczewo — cmentarz mennonicki
Palschau
- Powiat
- nowodworski
- Typ
- Cmentarz
- Denominacja
- mennonickie
Z Wikipedii (PL)
Palczewo, po niemiecku Palschau, leży w gminie Ostaszewo na prawym brzegu Wisły, razem z dawnym Palczewskim Przewozem. Dawny cmentarz mennonicki z zachowanym starodrzewem, datowany na XVIII wiek, figuruje w gminnej ewidencji zabytków pod pozycją 200, z adresem Palczewo 42. Jest to miejsce odrębne zarówno od cmentarza wsi, na którym odbywają się dziś pochówki (w ewidencji pozycja 205, datowanie na XIX wiek), jak i od drewnianego kościoła z 1712 roku. Kościół ten jest dziś rzymskokatolickim kościołem filialnym pod wezwaniem Matki Boskiej Częstochowskiej; do rejestru zabytków wpisano go 25 lipca 1989 roku pod numerem A-1282. Wojewódzka ewidencja zabytków ujmuje Palczewo na pozycjach od 103 do 117: układ ruralistyczny, wiatrak, kościół filialny, dwa cmentarze wraz z bramą jednego z nich oraz budynki pod numerami 12, 20, 28, 29, 30 i 34 wraz z dwoma domami w Palczewie Kolonii. Oba cmentarze określa jako poewangelickie: teren dawnego cmentarza przy kościele filialnym, zlikwidowanego w latach siedemdziesiątych XX wieku (pozycja 106), oraz cmentarz dawniej ewangelicki, następnie rzymskokatolicki, na północnym skraju wsi, z zachowanym drzewostanem (pozycja 107). W ewidencji osobno wymieniono bramę tego drugiego cmentarza z przełomu XIX i XX wieku (pozycja 108). Cmentarza mennonickiego ani adresu Palczewo 42 nie ma w tym zestawieniu — oba pochodzą wyłącznie z gminnego programu opieki nad zabytkami. Pierwszy przywilej wystawił wsi w 1344 roku wielki mistrz Ludolf König, nazywany w Sło…
Źródła zewnętrzne
- ugostaszewo.bip.gov.pl — strona internetowa
- Gemeindelexikon für die Provinz Westpreussen, spis powszechny z 1 XII 1885, Kreis Marienburg — źródło drukowane
- Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Warszawa 1880–1902 — źródło drukowane
- Wojewódzka ewidencja zabytków, Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Gdańsku, arkusz gminy Ostaszewo (stan 29 VIII 2026) — źródło drukowane
- Program opieki nad zabytkami dla gminy Ostaszewo na lata 2020–2023 — źródło drukowane
- Messtischblatt 1:25 000, arkusz 1879, wydanie 1900 — źródło drukowane
- Państwowy rejestr nazw geograficznych — Główny Urząd Geodezji i Kartografii — źródło drukowane
- L. Rhesa, „Kurzgefaßte Nachrichten von allen seit der Reformation an den evangelischen Kirchen in Westpreußen angestellten Predigern”, Königsberg 1834, s. 178 — wykaz duchownych (druk 1834)
- „Die evangelischen Kirchengemeinden in Ostpreußen und Westpreußen in den Pfarr-Almanachen von 1912 und 1913”, wyd. 2, Hamburg 2000 (Sonderschrift 59), almanach Prus Zachodnich 1913, s. 34 — źródło drukowane
Zauważyłeś błąd, znasz historię obiektu, masz zdjęcia z archiwum rodzinnego? Napisz — każda informacja idzie do bazy z atrybucją źródła. Baza w budowie.