Stołczno — drugi cmentarz ewangelicki

Z Wikipedii (PL)

Gminna ewidencja zabytków wymienia w Stołcznie dwa cmentarze ewangelickie, pod pozycjami 121 i 122 arkusza gminy Człuchów, oba ze znacznikiem wyznania. Ta sama ewidencja notuje we wsi park dworski z połowy XIX wieku, wpisany do rejestru zabytków pod numerem A-1593 decyzją z 23 kwietnia 1996 roku. Wieś była ośrodkiem okręgu urzędowego i urzędu stanu cywilnego, obejmującego między innymi sąsiedni Krępsk. Pruski spis powszechny z 1 grudnia 1885 roku wykazał tu 152 mieszkańców — 75 mężczyzn i 77 kobiet — a wśród nich 135 ewangelików i 17 katolików. W tym spisie jednych i drugich przypisano do parafii w Człuchowie. Ksiądz Panske wymienia Stolzenfelde wśród dóbr osiadłej szlachty wiejskiej, na których powstawały nowe zbory luterańskie, jak pisze, „na świeżym korzeniu”. W jego ujęciu działo się to w czasach starostów Latalskich, kiedy całe starostwo człuchowskie przeszło na luteranizm. Kościół stał we wsi pod koniec XVIII wieku: topografia Goldbecka z 1789 roku notuje w Stołcznie kościół luterański, filię kościoła w Bińczu (Bärenwalde). Według pruskich ksiąg hipotecznych Stołczno należało do Franza von Weihera, potem do jego syna Franza Karla, od 1763, ściślej 1767 roku, do jego siostry Franziski Albertiny, zamężnej von Somnitz. W tych księgach dalej figurują jej syn Johann Friedrich von Somnitz, a od 1779 roku Johann Krüger. W wykazie wasali z 1774 roku Stołczno figuruje wśród dóbr Franza von Somnitza, a w latach 1775–1776 — jego brata Johanna. W 1868 roku urzędowy podręcznik r…