Gdańsk-Oliwa — kościół św. Jakuba

Z Wikipedii (PL)

Gotycki kościół świętego Jakuba w Gdańsku-Oliwie (Jakobskirche) wzniesiono w XIV wieku (pierwsza wzmianka 1308) z fundacji cystersów, których reguła nie pozwalała świeckim uczestniczyć w nabożeństwach w kościele klasztornym. Murowana, początkowo trójnawowa świątynia zastąpiła starszą budowlę drewnianą. 18 lutego 1577 roku, podczas wojny Gdańska ze Stefanem Batorym, kościół spalili gdańszczanie; odbudowano go prowizorycznie w formie dwunawowej w latach 1591–1593, a konsekracji dokonał 18 stycznia 1604 roku sufragan włocławski Franciszek Łącki. W 1709 roku dobudowano wieżę od zachodu. To niewielka, dwunawowa świątynia (około 28 m długości, 10 m szerokości, 12 m wysokości) z rokokowym wyposażeniem (ambona, konfesjonał, ołtarz z obrazem Zmartwychwstania). Zasięg tej parafii sięgał daleko poza Oliwę: należała do niej ludność Sopotu, a dobra Hochwasser, wzmiankowane już w 1178 roku, wchodziły w skład uposażenia świątyni. Duszpasterz kościoła zaliczał się do urzędników opactwa — dokument z 14 marca 1738 roku podpisał obok opata Zaleskiego, przeora, seniora, prezydensa, leśniczego i szafarza komendat kościoła świętego Jakuba w Oliwie, Kilian. Po kasacie opactwa cystersów w 1831 roku kościół przekazano gminie ewangelickiej — pierwsze nabożeństwo ewangelickie odprawiono 30 listopada 1834 roku. 🔴 Rok przekazania bywa podawany rozbieżnie: Hübner umieszcza przejście świątyni w ręce protestantów w 1833 roku i dodaje, że rolę kościoła parafialnego dla Oliwy i Sopotu przejął wtedy dawny ko…