Tuchomie — kościół (obecnie św. Wojciecha)

Z Wikipedii (PL)

Tuchomie — po niemiecku Groß Tuchen, w wykazach urzędowych Königlich Groß Tuchen — leżało w powiecie bytowskim, w rejencji koszalińskiej prowincji Pomorze. Dawny kościół ewangelicki jest tu dziś świątynią filialną pod wezwaniem świętego Wojciecha. Zanim, jak zapisano w starej księdze kościelnej, przyszły polskie niepokoje, i póki ziemię bytowską oraz lęborską trzymali luterańscy książęta, o żadnym katolickim duchownym w Tuchomiu nie wiedziano. Służyli tu wtedy dwaj pastorzy luterańscy: Martin Gaßke, wymieniony w 1604 roku jako wierny nauczyciel tej gminy, i David Faschina, przybyły z Budowa około 1616 roku, wypędzony przez katolików i przeniesiony w 1642 roku do parafii w synodzie słupskim. Po jego odejściu gmina została bez duchownego aż do chwili, gdy dystrykt lęborski i bytowski przeszedł od Polski do domu elektorów brandenburskich. Po 1657 roku ziemia bytowska przeszła więc kolejną falę protestantyzacji, a Tuchomie stało się siedzibą parafii ewangelickiej obejmującej między innymi Tuchomko, Masowice, Ciemno, Modrzewo i Trzebiatkową. Pierwszy kościół ewangelicki ukończono w 1670 roku; spłonął w 1674, a odbudowywano go do 1691. Obecną świątynię wzniesiono w latach 1886–1889 i konsekrowano w 1889 roku: neogotycka hala z czerwonej, nieotynkowanej cegły, na rzucie prostokąta, z trójbocznie zamkniętym prezbiterium i kwadratową wieżą zwieńczoną stromym ośmiobocznym hełmem krytym płytami łupkowymi. Mieściła około tysiąca miejsc. W tym samym czasie Meyers notuje w Tuchomiu jedno…