Chojnice — kościół Ścięcia św. Jana Chrzciciela (epizod luterański 1555-1616)

Z Wikipedii (PL)

Gotycki kościół farny pod wezwaniem Ścięcia św. Jana Chrzciciela, wzniesiony w latach 1340–1360, należy do najstarszych świątyń Pomorza. Gdy w połowie XVI wieku Reformacja dotarła do Chojnic (Konitz), na wyznanie augsburskie przeszli zarówno burmistrzowie i rajcy miejscy, jak i ogół mieszczan, tak że wszystkie tutejsze kościoły wraz z kaplicą zamkową znalazły się w rękach luteran; opuszczony klasztor i kościół augustianów, ogołocony z wyposażenia, rozebrano. Zdaniem historiografii niemieckiej Reformacja zwyciężyła w mieście w ciągu zaledwie pięciu lat, między rokiem 1545 a 1550, a pełnej legalizacji zboru luterańskiego dokonał król Zygmunt August w 1555 roku. Świątynia pozostawała w rękach protestantów przez około sześćdziesiąt lat, do czasu kontrreformacji – kościół odzyskał dla katolików 4 września 1616 roku ksiądz Jan Gleissen-Doręgowski. W tle tych wydarzeń pozostaje pamięć o zabitym w 1555 roku na cmentarzu katolickim proboszczu ks. Schnitskim oraz o pasie parafii ewangelickich, które jeszcze długo otaczały miasto: w Chojniczkach, Krojantach, Jeziorkach i Nowej Cerkwi.