Rytel — cmentarz (ewangelickie)

Z Wikipedii (PL)

Rytel, po niemiecku Rittel, leżał w powiecie chojnickim. Ewangelicy byli tu garstką, ale garstką trwałą: spis powszechny z 1 grudnia 1885 roku naliczył we wsi 671 mieszkańców — 605 katolików, 57 ewangelików i dziewięcioro Żydów. 📌 Osobny wiersz dostało tutejsze nadleśnictwo, gdzie proporcje były zupełnie inne: na 204 mieszkańców przypadało 114 katolików i aż 90 ewangelików. Jedni i drudzy z samej wsi należeli do parafii ewangelickiej w Chojnicach, katolicy — do Czerska. Własną gminę ewangelicką Rytel doczekał u schyłku XIX wieku: zbór powstał w 1891 roku, kościół w 1909. 🔴 Datę usamodzielnienia parafii źródła podają rozbieżnie — zestawienie parafii protestanckich Prus Zachodnich stawia przy Rytlu rok 1896, wśród takich sąsiadów jak Kosobudy (1866), Borowy Młyn (1885) i Rzeczenica (1888). Po pierwszej wojnie światowej wspólnota szybko stopniała — pierwszy powszechny spis ludności Rzeczypospolitej z 30 września 1921 roku odnotował tu 1282 mieszkańców, w tym czterdzieścioro wyznania ewangelickiego; narodowość polską podało 1256 osób, niemiecką dwadzieścioro pięcioro. Cmentarz leży przy ulicy Dworcowej; pozostałości nagrobków udokumentowano fotograficznie w 2014 roku. ⚠ Nie należy go mylić z czynnym cmentarzem rzymskokatolickim przy ulicy Gdańskiej — to jedyny cmentarz Rytla, który gminna ewidencja zabytków w ogóle notuje. *Źródła: Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej, t. XI: Województwo pomorskie, Główny Urząd Statystyczny, Warszawa 1926 (spis z 30 września 1921 r…