Gdańsk — kościół Bożego Ciała (dawny ewangelicki, ob. polskokatolicki)
Danzig, Hl. Leichnam
- Rok powstania
- 1580
- Czy aktywny dziś
- Nie / zniszczony / nieużywany
- Powiat
- Gdańsk M.
- Typ
- Kościół / zbór
- Denominacja
- ewangelicka
Z Wikipedii (PL)
Parafia ewangelicka świętego Ciała Pańskiego (po niemiecku Heiliger Leichnam; jej dawny kościół nosi dziś nazwę kościoła Bożego Ciała) była jedną z parafii miejskich w gdańskiej superintendenturze staromiejskiej. Jej kościół stoi u podnóża Grodziska (dawnej Góry Gradowej), przy dzisiejszej ulicy 3 Maja, poza dawnymi murami, na gruntach średniowiecznego szpitala i kaplicy świętego Ciała Pańskiego, wzmiankowanych już w 1380 i 1395 roku; przytułek przyjmował między innymi trędowatych. Wzmiankę o leprozorium przy tym kościele datuje się na około 1350 rok; data ta pozostaje niepotwierdzona. Pastor Lippky przypuszcza, że kościół powstał w czasie założenia Młodego Miasta w 1380 roku, a więc pod koniec XIV wieku, bo przy podziale miasta na okręgi parafialne w 1456 roku nazwano go kościołem filialnym kościoła Mariackiego. W drugiej połowie XV wieku kaplicę rozbudowano do rozmiarów kościoła, ale nie był on jeszcze parafialny: gdy w 1456 roku dzielono Gdańsk na sześć okręgów parafialnych, domy i ogrody przy kościele Bożego Ciała przypadły nowej parafii świętego Bartłomieja. Według kroniki Harnocha w czasie wojny 1520 roku kościół stracił zabudowania szpitalne, które z powodu oblężenia kazała spalić rada miasta; wielokątne prezbiterium zdaje się pochodzić jeszcze z XIV wieku. Według jednego przekazu w czasie oblężenia 1520 roku gdańszczanie sami spalili kościół ze szpitalem, a odbudowano go w 1523 roku; według innego zniszczono wtedy tylko szpital, a kościół rozebrano do murów głównych …
Źródła zewnętrzne
- — źródło online
- Kościół Bożego Ciała (przy ob. ul. 3 Maja) — Encyklopedia Gdańska (Gedanopedia) — encyklopedia
- Kościół Bożego Ciała w Gdańsku — Parafia EA Sopot/luteranie.pl — strona_parafii
- Franz Lippky, Die evangelische Kirche zum Heiligen Leichnam Danzig (1916) — Pomorska Biblioteka Cyfrowa — monografia
- R. Perucki, „Kościoły, parafie ewangelickie w Gdańsku…”, „Gdański Rocznik Ewangelicki” vol. VI, 2012, s. 105–131 — artykuł naukowy
- Handbuch für die Evangelischen in Danzig, Danzig 1919, s. 76–78 — źródło drukowane
- Neues Adreßbuch für Danzig und die städtischen Vororte… 1910, cz. IV, s. 62–65 (kościoły ewangelickie) — księga adresowa
- A. Harnoch, „Chronik und Statistik der evangelischen Kirchen in den Provinzen Ost- und Westpreussen”, Neidenburg 1890, s. 374 — źródło drukowane
- „Handbuch für die Evangelischen in Danzig”, Danzig 1919, s. 217, 30, 76, 77, 78, 79, 81 — źródło drukowane
- „Neues Adreßbuch für Danzig und die städtischen Vororte…”, Danzig 1910, s. 2 — źródło drukowane
- „Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Gdańsku” 1971, nr 17, poz. 122, s. 142 — źródło drukowane
- B. Makowski, „Der Danziger Maler Andreas Stech”, „Zeitschrift des Westpreußischen Geschichtsvereins” 52 (1910), s. 139–198 — artykuł naukowy
- B. Ranisch, „Beschreibung Aller Kirchen-Gebäude der Stadt Dantzig”, Danzig 1695, Anhang, s. 74–75 — źródło drukowane
- „Neues Adreßbuch für Danzig und seine Vororte”, Danzig 1897, cz. III, s. 73–75 (kościoły ewangelickie) — księga adresowa
- „Neues Adreßbuch für Danzig und seine Vororte”, Danzig 1905, cz. IV, s. 60–63 (kościoły ewangelickie) — księga adresowa
- „Neues Adreßbuch für Danzig und seine Vororte”, Danzig 1914, cz. IV, s. 61–63 (kościoły ewangelickie) — księga adresowa
- „Neues Adreßbuch für Danzig und seine Vororte”, Danzig 1918, cz. IV, s. 58–60 (kościoły ewangelickie) — księga adresowa
- „Handbuch für die Evangelischen in Danzig”, Danzig 1919, s. 171–172 (Parochialverband) — źródło drukowane
- „Die evangelischen Kirchengemeinden in Ostpreußen und Westpreußen in den Pfarr-Almanachen von 1912 und 1913”, wyd. 2, Hamburg 2000 (Sonderschrift 59), almanach Prus Zachodnich 1913, s. 18 — źródło drukowane
- „Das Zwischenmanuskript zum Altpreußischen evangelischen Pfarrerbuch”, Hamburg 2012–2014 (QMS 19), t. 3, s. 777, 894, 928, 931, 996; t. 4, s. 1073, 1175; t. 6, s. 1599, 1709, 1749; t. 7, s. 1845, 1868, 1941 — źródło drukowane
- „National-Zeitung”, 9 maja 1880 roku, s. 5 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Berliner Abendpost” (Berlin), 15 czerwca 1916 roku, s. 6 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Der Reichsbote” (Berlin), 6 maja 1918 roku, s. 3 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- A. Szarszewski, „Szpitale gdańskie XVI–XVIII w. a duchowość protestancka”, „Studia Historica Gedanensia” 11, 2020, s. 169, 177, 179, 181–184 — artykuł naukowy
- K. Cieślak, „Ambona z kościoła św. Jana w Gdańsku. Przyczynek do twórczości Izaaka van den Blocka”, „Acta Universitatis Nicolai Copernici. Zabytkoznawstwo i Konserwatorstwo” XXV (zeszyt 280), 1994, s. 35 — artykuł naukowy
- „Trauungs Buch der Kirchen zum Heiligen Leichnam seit A. 1710”, księga ślubów ze spisem duchownych, Ewangelickie Archiwum Centralne w Berlinie (EZA), sygn. 5315 (Archion 14909) — źródło archiwalne
- „Kirchen-Buch der Hospital-Kirchen zum H. Lazaro”, księga pamiątkowa kaplicy Lazaretu w Gdańsku założona w 1711 roku, Ewangelickie Archiwum Centralne w Berlinie (EZA), sygn. 5399 (Archion 15425) — źródło archiwalne
- „Gedenk-Buch für die Kirche zu St. Jacob”, księga pamiątkowa kościoła świętego Jakuba w Gdańsku założona w 1787 roku przez duchownego Petera Wilhelma Biehla (wpisy do 1802 roku), Ewangelickie Archiwum Centralne w Berlinie (EZA), sygn. 5339 (Archion 15065) — źródło archiwalne
- M. G. Löschin, „Etwas zur Geschichte der Kirchen Danzigs”, „Gedana” Bd. 2, Danzig 1815, Stück 33, s. 524–528 (Polona) — artykuł naukowy
- P. Birecki, „Prusy Królewskie i Książęce. Dwa światy sztuki luterańskiej”, „Studia Elbląskie” XXII (2021), s. 36, 41 — artykuł naukowy
- Lista duchownych z 1873 roku („Nachweisung aller evangelischen Kirchen und Geistlichen in der Provinz Preußen. Im Juli 1873”), dodatek do „Amtliche Mittheilungen” konsystorza w Królewcu, według przepisu w serwisie ahnen-spuren.de, s. 14 — źródło drukowane
Połączone źródła: koscioly_json
Zauważyłeś błąd, znasz historię obiektu, masz zdjęcia z archiwum rodzinnego? Napisz — każda informacja idzie do bazy z atrybucją źródła. Baza w budowie.