Bruskowo Wielkie — dawny kościół ewangelicki (Groß Brüskow)

Z Wikipedii (PL)

Neoromański kościół w Bruskowie Wielkim — po niemiecku Groß Brüskow — ewangelicy wznieśli w 1863 roku na miejscu starszej świątyni, której drewnianego poprzednika poświadczają zapiski już z 1490 roku. Parafia luterańska należała do diecezji Słupsk Miasto, obejmowała Bruskowo Małe i Wielkie oraz Wierzbięcin, a filię miała w Swołowie; jeszcze w 1940 roku liczyła 1 238 zborowników, a do 1945 roku ewangelicy stanowili 97,9 procent mieszkańców wsi. Spis powszechny z 2 grudnia 1895 roku notuje tu 482 ewangelików, jednego katolika i troje innych chrześcijan. 📌 Świątynia kryła pamiątki starsze od siebie: dwa dzwony, z których jeden nosił herb zakonu krzyżackiego i wizerunek Chrystusa, a drugi pochodził z 1594 roku, oraz witraż z herbem biskupa kamieńskiego, księcia Ernesta Bogusława von Croy. Po wojnie starszy dzwon powędrował wraz z wysiedlonymi parafianami do nadreńskiego Frixheim — poszedł tam, dokąd poszli ludzie. 📌 Zbór potrafił tu postawić na swoim. W 1742 roku wprowadzono na urząd Davida Israela Dimpla, wcześniej pastora w Wieszynie; gmina protestowała tak uporczywie, że przydano mu kolejno trzech pomocników, a ostatni z nich, Florian David Hamilton, objął parafię w 1753 roku i prowadził ją przez dwadzieścia sześć lat. Lista duchownych zaczyna się od Joachima Schwichtenberga, ordynowanego 24 sierpnia 1581 roku. 📌 Z Bruskowa wywodził się Peter Laurentius Wockenfuss (1675–1721), barokowy kantor i kompozytor. Był synem tutejszego proboszcza — wykaz duchownych pomorskich prowad…