Kołczygłowy — kościół ewangelicki (Alt Kolziglow)

Z Wikipedii (PL)

Kołczygłowy, po niemiecku Alt Kolziglow, leżały w powiecie miasteckim, w rejencji koszalińskiej; dziś to siedziba gminy w powiecie bytowskim. Kościół ma tu rodowód sięgający zapewne czasów przedreformacyjnych, a ciągły szereg tutejszych duchownych ewangelickich zaczyna się w 1586 roku. Pierwszy z nich, Andreas Rosin, wyświęcony w Słupsku przez Davida Crolliusa, przez cztery lata sprawował urząd wbrew ówczesnym przepisom; wizytacja przysłana ze Szczecina zganiła ten nieporządek i dopiero od 1591 roku dopuściła go jako pastora. Służył pięćdziesiąt cztery lata, do śmierci w 1640 roku. Gdy w 1821 roku stwierdzono, że dawna budowla jest całkowicie wysłużona, za zgodą patronów wzniesiono w 1823 roku obszerną, jasną świątynię o konstrukcji szachulcowej. We wnętrzu znajdował się ołtarz ambonowy, w który w drugiej połowie XVIII wieku wprawiono obraz z 1600 roku; nową ambonę sprawiono tu zresztą już w 1754 roku, jeszcze do starego kościoła. Parafia była od Reformacji związana z synodem słupskim, a w latach 1817–1871 stanowiła odrębną diecezję ewangelicką — Ernst Müller potwierdza to od drugiej strony, pisząc o sąsiednich parafiach, które w 1817 roku przeszły z synodu słupskiego do kołczygłowskiego, a w 1871 zostały przyłączone do bytowskiego. Prawo obsadzania duchownego dzielili między sobą właściciele siedmiu okolicznych dóbr, a parafia miała filię i skupiała kilkanaście wsi i majątków: spis z 2 grudnia 1895 roku naliczył w samych Kołczygłowach 358 ewangelików i sześciu katolików, a …