Przebrno — kościół ewangelicki (Pröbbernau)
Pröbbernau
- Rok powstania
- 1799
- Czy aktywny dziś
- Nie / zniszczony / nieużywany
- Powiat
- nowodworski
- Typ
- Kościół / zbór
- Denominacja
- ewangelicka
Z Wikipedii (PL)
Przebrno, po niemiecku Pröbbernau, to wieś rybacka na Mierzei Wiślanej, na wschód od Krynicy Morskiej (Kahlberg), dawniej ewangelicka (luterańska). Kościoła już tu nie ma: według historii parafii w Krynicy Morskiej małe świątynie protestanckie w Przebrnie i Piaskach zburzono około 1960 roku na polecenie władz. Ewidencja zabytków notuje w Przebrnie tylko cmentarz poewangelicki. Wieś miała własną parafię ewangelicką pod patronatem Gdańska; pierwszym pastorem był w 1605 roku Johann Brunerus. Według Harnocha wieś wzmiankowana jest pod nazwą Pribernow w 1465 i 1520 roku. Nie wiadomo, kiedy założono kościół, bo wszystkie księgi kościelne sprzed 1714 roku zaginęły, ale musiał on istnieć już w 1605 roku. Według atlasu historycznego Prus Królewskich z drugiej połowy XVI wieku Przebrno należało do dawnych parafii katolickich, będących pod koniec XVI wieku w rękach protestantów. Kościół spłonął w 1680 roku, a w 1681 roku poświęcono go ponownie jako kościół Trójcy Świętej (Dreifaltigkeitskirche). Ephraim Praetorius w rękopisie „Evangelisches Danzig” z XVIII wieku podaje te dzieje dokładniej. Stary kościół rozebrano w 1650 roku, gdy zarząd Mierzei sprawowali burmistrz Adrian von der Linde i dwaj rajcy, i w ciągu roku zbudowano na tym samym miejscu nowy, który pastor Henryk Königshafen poświęcił w dwudziestą niedzielę po Trójcy Świętej 1651 roku. W 1680 roku, znowu w dwudziestą niedzielę po Trójcy Świętej, kościół spłonął razem z plebanią od ognia, który przeszedł z sąsiedniego domu; past…
Źródła zewnętrzne
- Przebrno — Wikipedia (EN) — kwerenda workflow
- A. Harnoch, „Chronik und Statistik der evangelischen Kirchen in den Provinzen Ost- und Westpreussen”, Neidenburg 1890, s. 398 — źródło drukowane
- „Uebersicht der Bestandtheile und Verzeichniss aller Ortschaften des Danziger Regierungs-Bezirkes”, Danzig 1820 — spis urzędowy
- „Germany, Prussia, West Prussia, Catholic and Lutheran Church Records — Inventory”, FamilySearch Wiki (inwentarz mikrofilmów i kopii cyfrowych) — inwentarz archiwalny
- M. Bär, „Die Kirchenbücher der Provinz Westpreussen”, Danzig 1908 — wykaz ksiąg metrykalnych
- A. Harnoch, „Chronik und Statistik der evangelischen Kirchen in den Provinzen Ost- und Westpreussen”, Neidenburg 1890, s. 398 — źródło drukowane
- „Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich”, t. IX, hasło „Przebrno” — źródło drukowane
- A. Hartwich, „Geographisch-historische Landes-Beschreibung derer dreyen im Pohlnischen Preußen liegenden Werdern”, Königsberg 1723, s. 165, 189, 194, 203, 210 — źródło drukowane
- Topographisch-statistisches Handbuch des Regierungs-Bezirks Danzig, Danzig 1869, s. 55, pozycja 241 — źródło drukowane
- „Das Zwischenmanuskript zum Altpreußischen evangelischen Pfarrerbuch”, Hamburg 2012–2014 (QMS 19), t. 1, s. 33, 81, 181, 263; t. 2, s. 429, 440, 534, 562, 657, 666, 673; t. 4, s. 1050; t. 5, s. 1404, 1452; t. 6, s. 1603, 1703, 1742, 1788 — źródło drukowane
- „Königsberger Hartungsche Zeitung” (Królewiec), 17 kwietnia 1880 roku, s. 5 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Königsberger Hartungsche Zeitung” (Królewiec), 16 czerwca 1880 roku, s. 6 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Norddeutsche Allgemeine Zeitung” (Berlin), 26 lutego 1890 roku, s. 9 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Deutsche Zeitung” (Berlin), 10 stycznia 1899 roku, s. 9 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Der Reichsbote” (Berlin), 5 listopada 1918 roku, s. 3 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Der Reichsbote” (Berlin), 8 maja 1919 roku, s. 1 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Wurzener Erzähler” (Wurzen), 3 listopada 1935 roku, s. 3 (obraz strony: Sächsische Landesbibliothek — Staats- und Universitätsbibliothek Dresden, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- E. Praetorius, »Evangelisches Danzig«, cz. 2, rękopis XVIII w. (Staatsbibliothek zu Berlin, Ms. boruss. fol. 268), k. 84r–86r oraz rysunek na nienumerowanej karcie po k. 83r — źródło archiwalne
Połączone źródła: koscioly_json
Zauważyłeś błąd, znasz historię obiektu, masz zdjęcia z archiwum rodzinnego? Napisz — każda informacja idzie do bazy z atrybucją źródła. Baza w budowie.