Gdańsk — dom modlitwy gminy angielskiej (ewangelicko-reformowanej), późn. mennonicki

Z Wikipedii (PL)

Dom modlitwy gdańskiej gminy angielskiej stał przy dawnej Heilige-Geist-Gasse 80, dziś ulicy Świętego Ducha 111/113. Gmina powstała około 1692 roku i była wspólnotą ewangelicko-reformowaną, czyli kalwińską — 🔴 nie anglikańską, choć dzisiejsza tablica i przewodniki nazywają to miejsce kaplicą anglikańską. Zbierali się kolejno w trzech miejscach: najpierw w domu Thomasa Bourneta przy Frauengasse, czyli ulicy Mariackiej, potem w kamienicy Alexandra Becka przy Hintergasse, a od 1707 roku we własnym budynku — dawnym domu gildii szyprów. Nie był to kościół, lecz dom mieszkalny z salą nabożeństw, w którym mieszkał także duchowny z rodziną. Pierwszym duchownym, jeszcze za panowania Karola II, był Brown, obsługujący naraz Gdańsk, Królewiec i Elbląg; od 1692 roku posługiwał Thomas Bournet, a w latach 1714–1722 Alexander David John. Około 1765 roku ze wspólnotą związany był Richard Jameson, nauczyciel i wychowawca Johanny Schopenhauer. 📌 W 1806 roku, przed wkroczeniem wojsk napoleońskich, Anglicy opuścili Gdańsk, a ich zbór przejęli mennonici; formalnie gminę angielską wykreślono z rejestrów w 1846 roku. Budynek stoi do dziś, a wiadomości o jego dziejach można znaleźć we wnętrzu dawnego kościoła mennonickiego. *Źródła: Ephraim Praetorius, egzemplarz z rękopiśmiennymi dopiskami, karty 136–137 (Französische Prediger, Englische Prediger); S. Kościelak, „Kalwini w Gdańsku”, Encyklopedia Gdańska; materiały miejskie o wielokulturowej tożsamości Gdańska.*