Dziedzictwo › Katalog › Powiat gdański
Historia wg powiatów
Powiat gdański
Kreis Danziger Höhe i Kreis Danziger Niederung
- Dawny powiat
- Kreis Danziger Höhe i Kreis Danziger Niederung
- Obiektów w atlasie
- 111 (27 kościoły i zbory, 84 cmentarzy)
- Kościoły po 1945
- 15 przejętych przez katolików
- Szczególny rys
- Wolne Miasto Gdańsk i mennonici Żuław
Powiat gdański ziemski dzieli się na dwie krainy: Wyżynę Gdańską (Danziger Höhe) i żuławską nizinę (Danziger Niederung). Do 1920 roku należał do prowincji Prusy Zachodnie, w latach 1920–1939 wszedł w granice Wolnego Miasta Gdańska, a po 1939 do Rzeszy. Obszar Wolnego Miasta był w większości protestancki — żyli tu obok siebie luteranie i wierni zjednoczonego Kościoła unijnego.
Żuławy Gdańskie to teren osadnictwa olęderskiego: od XVI wieku podmokłą deltę Wisły osuszali mennonici z Niderlandów, zakładając wsie i budując wiatraki. Sąsiadowali z ewangelikami, tworząc gęstą, wielowyznaniową sieć osad. Po 1945 niemieckojęzyczna ludność została wysiedlona, a jej kościoły w znacznej części przejął Kościół katolicki.