Cyganek — lapidarium nagrobków mennonickich (Muzeum Żuławskie, oddział)

Z Wikipedii (PL)

Cmentarz Jedenastu Wsi w Cyganku (po niemiecku Tiegenhagen) był wspólną nekropolią mennonitów i luteran z jedenastu wsi żuławskich: Tiegenhagen, Petershagen, Reimerswalde, Tiegerwalde, Platenhof, Pletzendorf, Altendorf, Petershagenerfeld, Haberhorst, Stobendorf i Neuendorf. Samorządy tych wsi założyły go prawdopodobnie w 1639 roku, na sztucznie usypanym kopcu obok cmentarza przy kościele świętego Mikołaja, a powstanie wiąże się z usamodzielnianiem się gminy mennonickiej w Tiegenhagen. Zachowane nagrobki to polne kamienie z XVII i XVIII wieku ze skromnymi inskrypcjami — rokiem śmierci, inicjałami i gmerkiem, czyli znakiem gospodarstwa; są też stele z piaskowca. W 2006 roku na terenie dawnego cmentarza urządzono lapidarium sztuki sepulkralnej, oddział Muzeum Żuławskiego. Zgromadzono w nim około 70 kamieni nagrobnych, w większości odzyskanych z fundamentów rozebranego budynku gospodarczego. Sąsiedni kościół świętego Mikołaja — czternastowieczny, przebudowany w szachulec w latach 1637–1647 i ponownie w 1894 roku, wpisany do rejestru pod numerem A-236 z 25 maja 1961 roku, w ewidencji Narodowego Instytutu Dziedzictwa figurujący pod miejscowością Żelichowo — od 2002 roku służy grekokatolikom jako cerkiew. 🔴 Liczby ze Słownika geograficznego prawdopodobnie nie dotyczą Cyganka. Tom X podaje pod tym hasłem 11 ewangelików i 6 katolików oraz parafie w Dalkowie i „GrossKauor” — nazwy, których na Żuławach Wielkich nie ma, a liczby nie do pogodzenia z cmentarzem obsługującym jedenaście ws…