Stara Jania — cmentarz (ewangelickie)

Z Wikipedii (PL)

Stara Jania — po niemiecku Altjahn, 📌 tak samo w indeksie wizytacji biskupich („Alt Jahn vide Jania Stara”) jak w pruskim wykazie gmin — leży dziś w powiecie starogardzkim, ale trzy wsie o wspólnym rdzeniu, Stara, Leśna i Kościelna Jania, wywodzą się z jednego kompleksu dóbr „Jania (Jene)”, rozdzielonego już w XV wieku. 📌 Przed 1920 rokiem Stara Jania należała do powiatu kwidzyńskiego (Kreis Marienwerder) w rejencji kwidzyńskiej — tak samo jak Kościelna Jania, Leśna Jania, Lalkowy i Kopytkowo; wykaz gmin ze spisu z 1885 roku wymienia ją tam wśród obszarów dworskich. W latach 1920–1939 wieś leżała w granicach II Rzeczypospolitej — pobliskie Smętowo Graniczne było wtedy stacją graniczną nad Wisłą — w latach 1939–1945 znalazła się pod okupacją niemiecką, a po 1945 roku wróciła do Polski. Kto tu mieszkał, widać w liczbach: spis z 1885 roku zastał we wsi 325 osób, z czego 258 było katolikami, a zaledwie 67 ewangelikami. Ludność była więc w większości polsko-katolicka, a parafia katolicka mieściła się w Kościelnej Jani. 🔴 Wezwanie tamtejszego kościoła zapisano dwojako: obie wizytacje biskupa włocławskiego Hieronima Rozrażewskiego z końca XVI wieku podają świętego Mikołaja, a starsza z nich opisuje świątynię jako drewnianą, dobrze pokrytą, z ogrodzonym cmentarzem i trzema łanami; późniejszy zapis wiąże Kościelną Janię z kościołem Trójcy Świętej z 1622 roku, którego nawę wzniósł na nowo Peter Kostka Steinbergk, właściciel Starej Jani. 📌 Własność Kostków poświadcza niezależnie wizyta…