Postołowo — cmentarz (ewangelickie)

Z Wikipedii (PL)

Postołowo — po niemiecku Postelau — leży na Wyżynie Gdańskiej, w dawnym powiecie Danziger Höhe, w rejencji gdańskiej prowincji Prusy Zachodnie; w latach 1920–1939 znalazło się w granicach Wolnego Miasta Gdańska, a w latach 1939–1945 w Reichsgau Danzig-Westpreußen. Wieś była mieszana wyznaniowo: w 1869 roku z 400 mieszkańców 211 było katolikami, a 189 ewangelikami. Ci ostatni — luteranie i ewangelicy unijni — należeli do parafii w Sobowidzu, katolicy do parafii w Trąbkach Wielkich. Mennonici, z którymi bywają myleni, osiedlali się na Żuławach. 📌 Kościół w Postołowie był, i to od dawna — tylko że przepadł, a wraz z nim pamięć o nim. Opisał tę historię ks. Jakub Fankidejski. Przed Reformacją wieś należała do parafii w Skarszewach, ale miała własną świątynię, jak się zdaje parafialną, bo dla proboszcza zapisane były cztery włóki. W czasie długoletniego panowania ewangelików w Skarszewach mieszkańcy Postołowa, nakłonieni — jak pisze wizytator — przez tamtejszych predykantów, przyjęli wyznanie luterańskie, a kościółek podupadł całkowicie: w 1583 roku trzy proboszczowskie włóki leżały odłogiem, czwartą obrabiał niejaki Michał Maciek. Później wieś przyłączono do parafii w Trąbkach i o starym kościele zapomniano tym łatwiej. Własnej świątyni ewangelickiej ani kaplicy tu nigdy nie postawiono; został cmentarz, ujęty w gminnej ewidencji zabytków gminy Trąbki Wielkie pod pozycją 89. 🟡 Dat założenia i zamknięcia dokumentacja nie podaje, a wiersz spisu z 1885 roku, który mógłby dorzucić l…