Miradowo — cmentarz (ewangelickie)

Z Wikipedii (PL)

W lesie pod Miradowem, po niemiecku Miradau, leży cmentarz ewangelicki z drugiej połowy XIX wieku, ujęty w ewidencji zabytków. Miradowo było przed 1945 rokiem majątkiem ziemskim w Kreis Preußisch Stargard, a 🟡 wedle dotychczasowych ustaleń także siedzibą okręgu urzędowego i urzędu stanu cywilnego. Ewangelicy wiązali się tu z niemieckimi właścicielami dóbr — w polskim i katolickim Kociewiu warstwa ta miała charakter dworski, co widać już w samym spisie, bo Miradowo figuruje w nim wśród obwodów dworskich. Spis powszechny z 1 grudnia 1885 roku wykazał 191 mieszkańców, 88 ewangelików i 97 katolików; ewangelików przypisano do parafii w Borzechowie, katolików do Zblewa (powiat starogardzki, strona 36, pozycja 97). 🟡 Obie liczby wyznaniowe dają razem 185, a nie 191, ale luki tej nie należy przypisywać spisowi: kolumny mężczyzn i kobiet domykają się w tym samym wierszu co do jednego, a nasz maszynowy odczyt frakturowego druku gubi w tym powiecie cyfry także w drugą stronę — bywa, że wyznania dają sumę większą od ludności. Brakująca szóstka to najpewniej zgubiona rubryka innych wyznań albo przekręcona cyfra. Pierwszy spis Rzeczypospolitej, z 30 września 1921 roku, odnotował 210 mieszkańców i czterdzieścioro ośmioro ewangelików; narodowość polską podało 156 osób, niemiecką pięćdziesiąt cztery. Liczba ewangelików spadła zatem po 1920 roku niemal o połowę, choć wieś jako całość urosła. Tutejsi protestanci należeli do Kościoła unijnego i do luteran; mennonici, z którymi bywają myleni, …