Żoruchowo — cmentarz (ewangelickie)

Z Wikipedii (PL)

Żoruchowo, do 1945 roku Sorchow, leżało w powiecie słupskim, w rejencji koszalińskiej i prowincji Pomorze, a jego mieszkańcy byli niemal wyłącznie ewangelikami: spis powszechny z 2 grudnia 1895 roku zastał tu 105 ewangelików, katolików zaś ani jednego. Kościoła we wsi nie było. Do 1899 roku należała ona do parafii w Gardnie Wielkiej — jednego z kościołów słowińskiego rejonu nad jeziorem Gardno — a od 1899 do parafii w Żelkowie, w okręgu kościelnym Słupsk-Stare Miasto. Ostatnim niemieckim pastorem był Fritz Käding. Wieś się kurczyła: w 1910 roku liczyła 404 mieszkańców, w 1939 już tylko 316. Majątek od 1841 do 1945 roku należał do rodziny von Braunschweig; ostatni właściciel, Egon von Braunschweig, gospodarował w 1938 roku na 1249 hektarach. Do dziś stoi tu dwór z 1833 roku, park i zespół folwarczny. 📌 Cmentarzy było tu dwa i leżą naprzeciw siebie — na północ od zabudowań, po obu stronach drogi głównej. Ten po wschodniej stronie rozplanowano na rzucie kwadratu; wejście wyznaczają ceglane słupki, a granicę wał z ciosów kamiennych. Zachowały się na nim kamienne pozostałości pomników i kamienie narzutowe z inskrypcjami, wśród nich kamień z pochówku z 1934 roku, oraz osobliwość, której monografia nie potrafi jednoznacznie rozstrzygnąć: postument z płaskorzeźbą w formie krzyża — ozdoba pomnika albo podstawa pod krzyż. Ten po zachodniej stronie drogi założono na rzucie prostokąta i wzniesiono na nim pomnik ku czci mieszkańców okolicy poległych w pierwszej wojnie światowej. 9 marc…