Unichowo — cmentarz (ewangelickie)

Z Wikipedii (PL)

Unichowo, po niemiecku Wundichow, leży w gminie Czarna Dąbrówka, dziś w powiecie bytowskim; przed 1945 rokiem należało do powiatu słupskiego w rejencji koszalińskiej. Kościelnie ciążyło ku Budowu. Wykaz dóbr parafii budowskiej u Ernsta Müllera obejmuje Budowo A i B, Gaffert, Groß- i Klein-Garzin oraz Wattlin, a obok nich nazwę zniekształconą w druku fraktury — „Eundsdjow” i „Wundsdjow” — czyli Unichowo. Prawo powoływania duchownego dzierżyli wspólnie właściciele dóbr parafialnych: gdy w 1800 roku wzywano na probostwo do Budowa Georga Jakoba Hermanna Gottschlika, wśród wzywających byli kolejni Zitzewitzowie, Hans Felix von Pirch z Gaffert i posiadacz Unichowa. Miejscowa tradycja wiąże patronat nad budowską świątynią z rodem von Marwitz, który miał ufundować jej chrzcielnicę. Spis powszechny z 2 grudnia 1895 roku ujął wieś dwoma wierszami. Gmina wiejska liczyła 159 mieszkańców, wśród nich 145 ewangelików i 14 osób innych wyznań chrześcijańskich; obwód dworski — 202 ewangelików. W obu wypadkach parafią ewangelicką było Budowo. Unichowo było przy tym siedzibą okręgu urzędowego, do którego należały także Gaffert i Klein Kossin. Po 1945 roku większość ewangelików opuściła rodzinne strony, lecz garstka, która została, przeniosła życie nabożeństwowe do Motarzyna i Unichowa. W 1957 roku powstał tu filiał zboru motarzyńskiego, obejmujący około pięćdziesięciu osób; w 1968 roku wspólnota unichowska liczyła już tylko około dwudziestu luteran. Nabożeństwa odprawiano w domach prywatnych —…