Pogorzała Wieś — cmentarz (ewangelickie)

Z Wikipedii (PL)

Pogorzała Wieś, po niemiecku Wernersdorf, dostała swoje nadanie w 1340 roku, w dzień świętej Elżbiety: wielki mistrz Dietrich von Altenburg dał wsi 63 łany, z czego cztery miały pozostać wolne na uposażenie proboszcza. Od drugiej połowy XVI wieku odprawiano tu już nabożeństwa ewangelickie, i to bez świątyni — w podcieniu domu gminnego wałowego Treyena. Pierwszym duchownym ewangelickim był Modestus Helling, powołany do Pogorzałej Wsi w 1575 roku; ożenił się jedenaście lat wcześniej, w 1564. Sąsiednie Kraśniewo, wtedy Schönau, miało własnego duchownego, ale w 1617 roku rozebrało swój zrujnowany dom modlitwy i nie uzyskało zgody na odbudowę — i od tego roku proboszczowie z Pogorzałej Wsi obsługiwali obie wsie. Kościół ewangelicki, z którym związany jest ten cmentarz, wzniesiono prawdopodobnie przed 1742 rokiem, spalono w 1832 roku i odbudowano dwa lata później. 🔴 Opis miejscowy mówi o budowli murowanej z wieżą i apsydami, Harnoch w 1890 roku — o murowanym prostokącie z masywną wieżą krytą cynkiem. Dwa dzwony z 1834 roku były darem króla, organy z tego samego roku miały pedał i 16 głosów, patronat sprawowali właściciele gospodarstw, a parafia liczyła 553 dusze i jeden cmentarz. Kościół zniszczono po drugiej wojnie światowej. Wieś była wtedy trójwyznaniowa. W 1869 roku mieszkało w niej 635 osób w 49 domach: 427 katolików, 139 ewangelików i 69 mennonitów; działały dwie szkoły, katolicka i ewangelicka, i stały dwa kościoły. Ten podział został w ziemi — ewidencja zabytków prowadzi …