Stare Pole — cmentarz ewangelicki
Altfelde
- Powiat
- malborski
- Typ
- Cmentarz
- Denominacja
- ewangelickie
Z Wikipedii (PL)
Stare Pole, po niemiecku Altfelde, leży na Małych Żuławach Malborskich. Dawny cmentarz ewangelicki, dziś rzymskokatolicki, wchodzi w skład zespołu kościelnego przy ulicy Marynarki Wojennej 18. Leży po południowej stronie głównej ulicy, między nią a torami kolejowymi. Ewidencja zabytków datuje jego założenie na 1843 rok, a kolejne przekształcenia na lata 1904–1913 i na okres po 1945 roku; rejestr zabytków podaje: „po 1638, XIX–XX”. Wpisano go do rejestru zabytków województwa pomorskiego pod numerem 1393, decyzją 284/93 z 20 lipca 1993 roku, łącznie z kościołem filialnym pod wezwaniem Matki Boskiej Królowej Polski; rejestr prowadzi całość jako zespół kościoła ewangelickiego, obejmujący kościół, cmentarz, dzwonnicę z drugiej połowy XIX wieku i kaplicę-mauzoleum z 1912 roku. Na cmentarzu zachowały się dwie budowle wpisane wraz z nim do rejestru zabytków. Pierwszy to kaplica-mauzoleum rodziny Wenderlich z 1912 roku, neoklasycystyczna, w formie edikuli, czyli niewielkiej świątyni z kolumnami i naczółkiem. Drugi — drewniana dzwonnica na ceglanym fundamencie, z około 1850 roku, wolno stojąca; kościół parafialny nie miał wieży. Historyczne nagrobki leżą na południe od grobowca Wenderlichów, a wśród nich grób rodziny Bartel ze Złotowa (Reichfelde) w gminie Stare Pole. Działkę dzieli na dwie części aleja obsadzona lipami i jesionami. Na cmentarzu stoi klasycystyczny nagrobek z piaskowca z 1797 roku, przeniesiony tu w 1843 roku z cmentarza w Notzendorf. Napis na tym nagrobku poświęcony…
Źródła zewnętrzne
- mpzp.igeomap.pl — strona internetowa
- pl.wikipedia.org — strona internetowa
- Gemeindelexikon für die Provinz Westpreussen, spis powszechny z 1 XII 1885, Kreis Marienburg — źródło drukowane
- Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom XI, hasło Stare Pole — źródło drukowane
- A. Harnoch, „Chronik und Statistik der evangelischen Kirchen in den Provinzen Ost- und Westpreussen”, Neidenburg 1890, s. 426 — źródło drukowane
- „Uebersicht der Bestandtheile und Verzeichniss aller Ortschaften des Danziger Regierungs-Bezirkes”, Danzig 1820 — spis urzędowy
- B. Schmid, „Die Bau- und Kunstdenkmäler des Kreises Marienburg”, Danzig 1919, s. 6, 7 — źródło drukowane
- Topographisch-statistisches Handbuch des Regierungs-Bezirks Danzig, Danzig 1869, s. 140–141, pozycja 5 — źródło drukowane
- „Die evangelischen Kirchengemeinden in Ostpreußen und Westpreußen in den Pfarr-Almanachen von 1912 und 1913”, wyd. 2, Hamburg 2000 (Sonderschrift 59), almanach Prus Zachodnich 1913, s. 34 — źródło drukowane
- A. Paprot, „Losy ewangelickich i mennonickich cmentarzy na Żuławach Elbląskich”, w: „Krajobraz kulturowy i społeczny Żuław Elbląskich”, red. A. W. Brzezińska, U. Wróblewska, P. Szwiec, wyd. I, ISBN 978-83-88400-63-6, s. 37–46 (badania terenowe z lipca 2010 roku) — artykuł naukowy
Zauważyłeś błąd, znasz historię obiektu, masz zdjęcia z archiwum rodzinnego? Napisz — każda informacja idzie do bazy z atrybucją źródła. Baza w budowie.