Lubochowo — cmentarz ewangelicki na północnym skraju wsi
Liebwalde
- Powiat
- sztumski
- Typ
- Cmentarz
- Denominacja
- ewangelickie
Z Wikipedii (PL)
Na północnym skraju wsi Lubochowo, po niemiecku Liebwalde, około 80 metrów na wschód od drogi na Pudłowiec i Kołtyniany, leży dawny cmentarz ewangelicki o powierzchni 0,14 hektara, datowany na pierwszą ćwierć XX wieku. Wojewódzka ewidencja zabytków notuje go pod pozycją 71 arkusza gminy Stary Dzierzgoń; do rejestru zabytków nie został wpisany. Drugim miejscem pochówku jest cmentarz przykościelny, ujęty w ewidencji razem ze świątynią pod pozycją 59 i chroniony wraz z nią w rejestrze zabytków pod numerem A-481 z 30 lipca 1968 roku. Trzeci ślad grzebalny odkryto w 1891 roku, około kilometra na wschód od kościoła, przy drodze do Feilschmidt: fundamenty małego budynku ze skarpami prostopadłymi i ukośnymi, a przy nich bardzo liczne kości ludzkie. Miejscowi wiązali je z klasztorem, o którym w źródłach nie ma śladu; Adolf Boetticher zaznaczył, że w geografii Töppena nic o tym nie znaleziono. Wieś lokowano w 1299 roku, a w 1342 roku lokację odnowiono na prawie chełmińskim. Od 1752 do 1945 roku Lubochowo należało do powiatu morąskiego w państwie pruskim — od XIX wieku w rejencji królewieckiej, a w latach 1829–1878 w połączonej Prowincji Pruskiej. Kościół stoi tu od czasów krzyżackich — gotycka budowla ceglana z czterokondygnacyjną wieżą, dziś pod wezwaniem świętego Antoniego, w rejestrze od 30 lipca 1968 roku. W tym kościele od Reformacji w 1525 roku do 1945 roku sprawowano służbę Bożą po ewangelicku; Boetticher pisał o nim „die jetzt ev. Pfarrkirche zu Liebwalde”, odnotowując, że w …
Źródła zewnętrzne
- Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Gdańsku, wojewódzka ewidencja zabytków, arkusz gminy Stary Dzierzgoń (stan 29 VIII 2026), pozycja 59 i 71 — ewidencja konserwatorska
- Wojewódzka ewidencja zabytków województwa pomorskiego — źródło drukowane
- Rejestr zabytków nieruchomych województwa pomorskiego, Narodowy Instytut Dziedzictwa, stan na 30 czerwca 2026 roku — źródło drukowane
- A. Boetticher, „Die Bau- und Kunstdenkmäler der Provinz Ostpreußen”, z. III: „Das Oberland”, wyd. 2, Königsberg 1898 — opracowanie
- „Die evangelischen Kirchengemeinden in Ostpreußen und Westpreußen in den Pfarr-Almanachen von 1912 und 1913”, wyd. 2, Hamburg 2000 (Sonderschrift 59), almanach Prus Wschodnich 1912, s. 30 — źródło drukowane
- L. Rhesa, „Kurzgefaßte Nachrichten von allen seit der Reformation an den evangelischen Kirchen in Westpreußen angestellten Predigern”, Königsberg 1834, s. 223 — wykaz duchownych
Zauważyłeś błąd, znasz historię obiektu, masz zdjęcia z archiwum rodzinnego? Napisz — każda informacja idzie do bazy z atrybucją źródła. Baza w budowie.