Słupsk — kościół Mariacki (Marienkirche)
Stolp, Marienkirche
- Czy aktywny dziś
- Nie / zniszczony / nieużywany
- Powiat
- słupski
- Typ
- Kościół / zbór
- Denominacja
- ewangelicko-augsburska
Z Wikipedii (PL)
Kościół Mariacki (po niemiecku St. Marienkirche) to główna gotycka świątynia Słupska: orientowana, trójnawowa bazylika ceglana z wieżą zachodnią i wyodrębnionym prezbiterium. Po 1945 roku przejął ją Kościół rzymskokatolicki — dziś jest to kościół parafii Najświętszej Maryi Panny Królowej Różańca Świętego. W rejestrze zabytków figuruje pod numerem A-53 (od 22 maja 1955 roku). Kościół farny miasto otrzymało w 1310 roku, przy relokacji na lewy brzeg Słupi. Superintendent Walter Bartholdy, pierwszy pastor tej fary i autor monografii z 1910 roku, wiąże budowę z nadaniem kościołów świętego Piotra i Mariackiego klasztorowi w Białobokach przez Mściwoja II w 1288 roku. Według opisu Pomorza Ludwiga Wilhelma Brüggemanna z 1784 roku wielki kościół parafialny w Słupsku, po niemiecku Stolp, wraz z czterema łanami na polu miejskim nadali w 1311 roku margrabiowie brandenburscy Waldemar i Jan tutejszemu klasztorowi panien (norbertanek). Obecna budowla gotycka powstała w drugiej połowie XIV wieku — najpierw prezbiterium, potem korpus i wieża — na miejscu starszego kościoła ceglanego z lat siedemdziesiątych lub osiemdziesiątych XIII wieku. Po wielkim pożarze miasta w 1476 roku (Bartholdy datuje go na 1477 rok) świątynię odbudowano w znacznie okazalszej formie, dostawiając od północy rząd kaplic; prace kontynuowano około 1500 roku. Wśród kaplic przy nawie północnej były kaplica Mitzlaffów, wzmiankowana już w 1490 roku, kaplica „Hingewent” i kaplica Wulffów. Najstarszy dzwon, zegarowy, odlano w…
Źródła zewnętrzne
- Kościół Mariacki w Słupsku — Wikipedia — audyt workflow
- Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich — źródło drukowane
- Z. Szultka, „Inne ujęcie procesu reformacji w Słupsku”, „Acta Cassubiana” — artykuł naukowy
- Zygmunt Szultka, „Inne ujęcie procesu reformacji w Słupsku”, „Acta Cassubiana”, Instytut Kaszubski — źródło drukowane
- Zygmunt Szultka, Inne ujęcie procesu reformacji w Słupsku, „Acta Cassubiana”, Instytut Kaszubski — źródło drukowane
- L. W. Brüggemann, „Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preußischen Herzogthums Vor- und Hinterpommern”, t. II, cz. 2, Stettin 1784 — opis topograficzny
- ks. T. Ceynowa, „Ewangelickie księgi metrykalne w Archiwum Diecezji Koszalińsko-Kołobrzeskiej”, „Archiwa, Biblioteki i Muzea Kościelne” 124 (2025) — inwentarz archiwalny
- „Kirchliches Amtsblatt” konsystorza ewangelickiego prowincji Pomorze, roczniki 1869–1943 — organ urzędowy
- L. Böttger, „Die Bau- und Kunstdenkmäler des Regierungsbezirks Köslin”, t. II, z. 4: „Der Kreis Stolp”, Stettin 1894 — inwentarz zabytków
- S. Wesołowska, „Geneza reformacji w Księstwie Pomorskim”, „Nasze Pomorze” 2 (2000), s. 177–194 — artykuł naukowy
- W. Bartholdy, „O Stolpa, du bist ehrenreich…”. Kulturgeschichtliche Beiträge zur Kirchen- und Stadtgeschichte von Stolp, Stolp 1910 — monografia
- L. Böttger, „Die Bau- und Kunstdenkmäler des Regierungsbezirks Köslin”, t. II, z. 4: „Der Kreis Stolp”, Stettin 1894, s. 57, 59, 63, 65, 69, 70, 71, 72, 73 — źródło drukowane
- E. Müller, „Die evangelischen Geistlichen Pommerns”, cz. II, Stettin 1912, s. 453 — źródło drukowane
- L. W. Brüggemann, „Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preußischen Herzogthums Vor- und Hinter-Pommern”, cz. II, t. 2, Stettin 1784, s. 901, 902 — źródło drukowane
- „Das Evangelische Pommern”, cz. II: „Behörden, Kirchen, Pfarrstellen, Geistliche, Anstalten und Vereine”, wyd. Evangelischer Pfarrerverein der Provinz Pommern, Stettin 1932, s. 175–176 — źródło drukowane
- „Königlich Preußischer Staats-Anzeiger” (Berlin), 27 lipca 1852 roku, s. 4 (obraz strony: Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Berlinische Nachrichten von Staats- und gelehrten Sachen”, 17 września 1852 roku, s. 7 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Norddeutsche allgemeine Zeitung” (Berlin), 25 marca 1881 roku, s. 3 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Deutscher Reichsanzeiger und Preußischer Staatsanzeiger” (Berlin), 23 maja 1882 roku, s. 1 (obraz strony: Universitätsbibliothek Mannheim, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Norddeutsche allgemeine Zeitung” (Berlin), 15 maja 1889 roku, s. 9 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „National-Zeitung” (Berlin), 20 czerwca 1893 roku, s. 1 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Norddeutsche allgemeine Zeitung” (Berlin), 17 listopada 1895 roku, s. 11 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Der Reichsbote” (Berlin), 12 sierpnia 1896 roku, s. 9 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Tägliche Rundschau” (Berlin), 11 lipca 1897 roku, s. 9 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Deutsche Zeitung” (Berlin), 18 stycznia 1898 roku, s. 8 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Deutsche Zeitung” (Berlin), 17 marca 1898 roku, s. 7 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Berliner Tageblatt und Handels-Zeitung”, 11 stycznia 1905 roku, s. 5 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Tägliche Rundschau” (Berlin), 9 lutego 1908 roku, s. 14 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Tägliche Rundschau” (Berlin), 9 września 1910 roku, s. 11 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Tägliche Rundschau” (Berlin), 29 stycznia 1911 roku, s. 21 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Tägliche Rundschau” (Berlin), 20 sierpnia 1911 roku, s. 22 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Deutscher Reichsanzeiger und Preußischer Staatsanzeiger” (Berlin), 7 lutego 1912 roku, s. 2 (obraz strony: Universitätsbibliothek Mannheim, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Der Reichsbote” (Berlin), 16 maja 1914 roku, s. 10 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- J. Heidenreich, „Początki reformacji i tumult religijny w Słupsku w latach 1521–1525”, „Słupskie Studia Historyczne” I, 1993, s. 92, 96–99 — artykuł naukowy
- R. Pawlik, „Duchowni kapituły kamieńskiej ze wschodniej części Księstwa Pomorskiego wobec reformacji”, „Acta Cassubiana” XIX, 2017, s. 172–173, 175 — artykuł naukowy
- Z. Szultka, „Spostrzeżenia nad procesem reformacji w Słupsku”, „Zapiski Historyczne” LXXXIII, z. 2, 2018, s. 10, 25–28, 31–34, 37, 39–40 — artykuł naukowy
- Z. Szultka, „Pastor Paul Bolduan. Ze studiów nad XVII-wiecznym piśmiennictwem i kulturą Pomorza”, „Acta Cassubiana” XV, 2013, s. 40, 48 — artykuł naukowy
- W. Skóra, „Życie religijne Niemców w Słupsku zajętym przez Armię Czerwoną i Polaków (1945–1946)”, „Przegląd Zachodniopomorski” XL, 2025, s. 130–133, 139, 142, 153–154, 156 — artykuł naukowy
- „Deutscher Reichsanzeiger und Preußischer Staatsanzeiger” (Berlin), 26 stycznia 1879 roku, s. 4 (obraz strony: Universitätsbibliothek Mannheim, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Deutscher Reichsanzeiger und Preußischer Staatsanzeiger” (Berlin), 10 maja 1892 roku, s. 4 (obraz strony: Universitätsbibliothek Mannheim, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Deutscher Reichsanzeiger und Preußischer Staatsanzeiger” (Berlin), 5 października 1910 roku, s. 1 (obraz strony: Universitätsbibliothek Mannheim, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- J. Szymański, „Tworzenie struktur parafialnych i życia religijnego w Słupsku w latach 1945–1948”, „Archiwa, Biblioteki i Muzea Kościelne” 112, 2019, s. 408, 410, 415 — artykuł naukowy
- E. Rydz, „Rzymskokatolickie kościoły parafialne w przestrzeni sakralnej Słupska”, „Peregrinus Cracoviensis” 25, nr 1, 2014, s. 10–11 — artykuł naukowy
- A. von Livonius, „Hinterpommersche Kirchenbücher und andere Quellen der Sippenforschung”, „Ostpommersche Heimat” 1938, nr 3 — artykuł prasowy
- H. Boldt, „Dünnow als ostpommersche Heimstätte deutscher Kirchenorgelbaukunst”, „Ostpommersche Heimat” 1937, nr 10 — artykuł prasowy
Połączone źródła: koscioly_json
Zauważyłeś błąd, znasz historię obiektu, masz zdjęcia z archiwum rodzinnego? Napisz — każda informacja idzie do bazy z atrybucją źródła. Baza w budowie.