Smażyno — dawny kościół ewangelicki (ob. św. Antoniego)
Smasin
- Rok powstania
- 1865
- Czy aktywny dziś
- Nie / zniszczony / nieużywany
- Powiat
- wejherowski
- Typ
- Kościół / zbór
- Denominacja
- ewangelicka
Z Wikipedii (PL)
Smażyno — po niemiecku Smasin, a od 1942 roku zniemczone na Mühlental — jest kaszubską wsią w dzisiejszej gminie Linia. Warstwa ewangelicka była tu wyraźna i silna. Nazwa jest stara: zapisywano ją jako Smasin już w 1381 roku. Rejestr poboru królewskiego z 1570 roku zapisał Smażyno w parafii strzepckiej z ośmioma łanami, z których cztery stały puste; podatek za rok 1571 — od czterech łanów osiadłych i karczmy dziedzicznej — zapłacił starosta mirachowski Jakub Szczawiński. Lustracja królewszczyzn z 13 września 1664 roku pokazuje Smażyno zrujnowane wojnami. Wieś należała niegdyś do starostwa mirachowskiego, ale od dawna szła na osobnych przywilejach królewskich; dożywotnio trzymał ją Paweł Ossowski. „Dworu żadnego niemasz” — zapisali lustratorzy; dzierżawca mieszkał w chałupie gburskiej. Na dziewięciu włókach z czterech gburów został jeden, a sołtys Jakub Knop stracił swój przywilej jeszcze „za pierwszej wojny”. Było czterech ogrodników we wsi i dwóch na Głodowie, ćwierć mili od wsi w lesie, oraz młyn o jednym kole na Smażynce. Tacę dawano do Strzepcza. Zanim stanął kościół, chrzczono tu przy kamieniu granicznym. Według Franza Schultza Smażyno miało ewangelickich mieszkańców już w czasach Reformacji, gdy było własnością niemieckiego posiadacza, ale na początku XVII wieku ruch ten tu stłumiono. Odtąd tutejsi ewangelicy chodzili do kamienia nad graniczną Łebą, gdzie pomorski duchowny udzielał im chrztów i ślubów; później trzymali się częściowo Bolszewa, częściowo Dzięcielca na P…
Źródła zewnętrzne
- Uwe Kerntopf, pom-wpru.kerntopf.com — evkirche/smasin.htm — genealogia
- F. Schultz, „Geschichte der Kreise Neustadt und Putzig”, Danzig 1907 (Weiser-Smazin 1818) — źródło drukowane
- zabytek.pl — serwis Narodowego Instytutu Dziedzictwa — Smażyno — źródło online
- Smażyno — Wikipedia — encyklopedia
- F. Schultz, „Geschichte der Kreise Neustadt und Putzig”, Danzig 1907 — źródło drukowane
- Gemeindelexikon für das Königreich Preußen, spis powszechny z 1 XII 1910, Provinz Westpreußen, Kreis Neustadt — źródło drukowane
- Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej, t. XI: Województwo pomorskie, Główny Urząd Statystyczny, Warszawa 1926 (spis z 30 IX 1921) — źródło drukowane
- M. Bär, „Die Kirchenbücher der Provinz Westpreussen”, Danzig 1908 — wykaz ksiąg metrykalnych
- F. Schultz, „Geschichte der Kreise Neustadt und Putzig”, Danzig 1907, s. 519 — źródło drukowane
- A. Harnoch, „Chronik und Statistik der evangelischen Kirchen in den Provinzen Ost- und Westpreussen”, Neidenburg 1890, s. 454–455 — źródło drukowane
- „Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich”, t. X, hasło „Smażyn” — źródło drukowane
- M. Bär, „Der Adel und der adlige Grundbesitz in Polnisch-Preußen zur Zeit der preußischen Besitzergreifung”, Leipzig 1911, nr 719 (s. 28), nr 1491 (s. 166–167) — źródło drukowane
- Topographisch-statistisches Handbuch des Regierungs-Bezirks Danzig, Danzig 1869, s. 192, pozycja 352 — źródło drukowane
- „Opis królewszczyzn w województwach chełmińskim, pomorskim i malborskim w roku 1664”, wyd. J. Paczkowski, oprac. ks. A. Mańkowski, Fontes TNT 32, Toruń 1938 — źródło drukowane
- S. Ramułt, „Statystyka ludności kaszubskiej”, Kraków 1899 — źródło drukowane
- „Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym”, t. XI: Prusy Królewskie, cz. I, wyd. I. T. Baranowski, Źródła Dziejowe t. XXIII, Warszawa 1911 — źródło drukowane
- „Die evangelischen Kirchengemeinden in Ostpreußen und Westpreußen in den Pfarr-Almanachen von 1912 und 1913”, wyd. 2, Hamburg 2000 (Sonderschrift 59), almanach Prus Zachodnich 1913, s. 41 — źródło drukowane
- „Königsberger Hartungsche Zeitung” (Królewiec), 3 czerwca 1880 roku, s. 5 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Der Reichsbote” (Berlin), 20 lipca 1884 roku, s. 8 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Königsberger Hartungsche Zeitung” (Królewiec), 5 marca 1893 roku, s. 2 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Ostpreußische Zeitung” (Królewiec), 6 listopada 1897 roku, s. 5 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Heimatblatt für die Kreise Neustadt, Putzig, Halbinsel Hela”, nr 6 (1987), s. 26–27 (R. Petzold; pismo z 27 lutego 1862 roku) (Martin-Opitz-Bibliothek, Herne, zbiory cyfrowe) — czasopismo
- „Heimatblatt für die Kreise Neustadt, Putzig, Halbinsel Hela”, nr 7 (1988), s. 11–16 (sprawozdanie W. Fischera z 1 maja 1863 roku) (Martin-Opitz-Bibliothek, Herne, zbiory cyfrowe) — czasopismo
- Lista duchownych z 1873 roku („Nachweisung aller evangelischen Kirchen und Geistlichen in der Provinz Preußen. Im Juli 1873”), dodatek do „Amtliche Mittheilungen” konsystorza w Królewcu, według przepisu w serwisie ahnen-spuren.de, s. 15 — źródło drukowane
- „Amtliche Mittheilungen des Königlichen Konsistoriums der Provinzen Ost- und Westpreußen” (Königsberg), 1884, nr 5, s. 41 (Warmińsko-Mazurska Biblioteka Cyfrowa) — źródło drukowane
- „Amtliche Mittheilungen des Königlichen Konsistoriums der Provinzen Ost- und Westpreußen” (Königsberg), 1886, nr 1, s. 11 (Warmińsko-Mazurska Biblioteka Cyfrowa) — źródło drukowane
- „Amtliche Mittheilungen des Königlichen Konsistoriums der Provinzen Ost- und Westpreußen” (Königsberg), 1886, nr 5, s. 45 (Warmińsko-Mazurska Biblioteka Cyfrowa) — źródło drukowane
- „Amtliche Mittheilungen des Königlichen Konsistoriums der Provinzen Ost- und Westpreußen” (Königsberg), 1886, nr 10, s. 74 (Warmińsko-Mazurska Biblioteka Cyfrowa) — źródło drukowane
Połączone źródła: koscioly_json
Zauważyłeś błąd, znasz historię obiektu, masz zdjęcia z archiwum rodzinnego? Napisz — każda informacja idzie do bazy z atrybucją źródła. Baza w budowie.