Stare Gronowo — kościół (dawniej ewangelicki)

Z Wikipedii (PL)

Stare Gronowo, do 1945 roku Grunau, leży dziś w powiecie człuchowskim, ale przed wojną należało do powiatu złotowskiego — i tuż za miedzą, w powiecie człuchowskim, miało większość swoich parafian. Kościół ma tu rodowód średniowieczny, a jego dzieje wiążą się ze sporami katolicko-ewangelickimi czasu Reformacji; dzisiejszy korpus pochodzi z XVII–XIX wieku: budowla z 1660 roku, rozbudowana w 1802, z wieżą z 1860. Wieś była siedzibą parafii ewangelickiej, i to rozległej. Spis powszechny z 1 grudnia 1885 roku naliczył w samym Gronowie 438 mieszkańców, wśród nich 403 ewangelików, 21 katolików i 14 Żydów, a tutejszą parafię wpisał przy dziesięciu dalszych wsiach dwóch sąsiednich powiatów, człuchowskiego i chojnickiego — między innymi przy Myśligoszczy (Marienfelde), Buchholzu, Mossinie i Steinbornie. Tutejsi katolicy chodzili do kościoła w Kamieniu Krajeńskim. Skalę tej wspólnoty widać także w księgach metrykalnych, prowadzonych tu od początku XVIII wieku. Chrzty, śluby i pogrzeby zapisywano w Gronowie w latach 1708–1721, a potem bez przerwy od 1800 roku; dla Myśligoszczy prowadzono osobny ciąg od 1775, dla Battrowa od 1774. Księgi komunikantów zaczynają się w 1891 roku, konfirmacji — w 1901. Po wojnie świątynię przejęli katolicy. Dziś jest to kościół filialny pod wezwaniem świętych Piotra i Pawła, obsługiwany przez salezjanów z parafii w Debrznie. *Źródła: Gemeindelexikon für die Provinz Westpreussen. Auf Grund der Materialien der Volkszählung vom 1. Dezember 1885 und anderer a…