Wytowno — dawny kościół ewangelicki (ob. św. Franciszka z Asyżu)
Weitenhagen
- Czy aktywny dziś
- Nie / zniszczony / nieużywany
- Powiat
- słupski
- Typ
- Kościół / zbór
- Denominacja
- ewangelicka
Z Wikipedii (PL)
Wytowno, po niemiecku Weitenhagen, to wieś nad jeziorem, wzmiankowana już w XIV wieku. Stoi w niej kościół z drugiej połowy XVII wieku — budowla z muru pruskiego, bez wyodrębnionego prezbiterium, której murowana wieża i zachodnia przybudówka są starsze od nawy. Całość odnowiono w 1880 roku. Po 1945 roku świątynię przejęli katolicy. Józef Szymański przytacza pismo księdza Jana Ziei z 24 listopada 1945 roku, w którym ten przewidywał, że zamieszka „przy kościółku poewangelickim w Weitenhagen”, trzy kilometry od Orzechowa (Freichow), gdzie miał powstać Uniwersytet Ludowy. Według Szymańskiego od 2 kwietnia 1946 roku do końca sierpnia 1947 roku Zieja był proboszczem w Wytownie; sam pisał, że od 2 kwietnia 1946 roku objął placówki duszpasterskie w Wytownie, Objeździe i Machowinie, a od 1 maja osiada w Wytownie. Wieś przyjęła protestancki charakter wraz z reformacyjnymi postanowieniami sejmu trzebiatowskiego z 13 grudnia 1534 roku. Tutejsza parafia należała odtąd do synodu słupskiego — w 1907 roku do synodu słupskiego miejskiego w ramach konsystorza ewangelickiego prowincji Pomorze. Kościół filialny stał w Machowinie (Groß Machmin), a do parafii należały ponadto Klein-Machmin, Bedlin i Carzin; prawo powoływania duchownego mieli właściciele tych dóbr. Lista tutejszych duchownych zaczyna się jeszcze przed sejmem trzebiatowskim: kronika parafialna wymienia około 1530 roku duchownego Zinkla. O jego następcy Joachimie Lüdeke, ordynowanym w 1563 roku, matrykuła kościelna w Machowinie z 1…
Źródła zewnętrzne
- zabytek.pl — serwis Narodowego Instytutu Dziedzictwa — Wytowno — źródło online
- Cmentarze ewangelickie w powiecie słupskim (cmentarze.slupsk.pl) — Wytowno — źródło online
- kościół ewangelicki, ob. rzymskokatolicki par. pw. św. Franciszka — Zabytek.pl — audyt workflow
- Jan Wild, „Ewangelickie Pomorze – miejsca i ludzie", Informator Parafialny Parafii EA w Słupsku nr 11/2024 — opracowanie
- „Kirchliches Amtsblatt der Kirchenprovinz Pommern”, rocznik 1942, Szczecin — wydanie cyfrowe Digitale Bibliothek Mecklenburg-Vorpommern — urzędowy organ konsystorza
- „Kirchliches Amtsblatt des Evangelischen Konsistoriums der Provinz Pommern”, rocznik 1926, Szczecin — wydanie cyfrowe Digitale Bibliothek Mecklenburg-Vorpommern (PPN1903044359) — urzędowy organ konsystorza
- L. Böttger, „Die Bau- und Kunstdenkmäler des Regierungsbezirks Köslin”, t. II, z. 4: „Der Kreis Stolp”, Stettin 1894, s. 103, 104, 105 — źródło drukowane
- E. Müller, „Die evangelischen Geistlichen Pommerns”, cz. II, Stettin 1912, s. 483 — źródło drukowane
- „Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich”, t. XIII, hasło „Weitenhagen” — źródło drukowane
- L. W. Brüggemann, „Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preußischen Herzogthums Vor- und Hinter-Pommern”, cz. II, t. 2, Stettin 1784, s. 1015 — źródło drukowane
- L. W. Brüggemann, „Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preußischen Herzogthums Vor- und Hinterpommern”, t. II cz. 2, Stettin 1784, s. 1015–1016 — źródło drukowane
- „Das Evangelische Pommern”, cz. II: „Behörden, Kirchen, Pfarrstellen, Geistliche, Anstalten und Vereine”, wyd. Evangelischer Pfarrerverein der Provinz Pommern, Stettin 1932, s. 176–177 — źródło drukowane
- „Der Reichsbote” (Berlin), 30 grudnia 1882 roku, s. 5 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Der Reichsbote” (Berlin), 25 czerwca 1892 roku, s. 3 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Berliner Abendpost” (Berlin), 14 listopada 1893 roku, s. 2 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Der Reichsbote” (Berlin), 10 maja 1904 roku, s. 4 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Deutsche Tageszeitung” (Berlin), 6 sierpnia 1916 roku, s. 7 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Der Reichsbote” (Berlin), 2 września 1916 roku, s. 4 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Rheinische Volkswacht” (Kolonia), 16 sierpnia 1926 roku, s. 5 (obraz strony: Universitäts- und Landesbibliothek Bonn, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- W. Skóra, „Życie religijne Niemców w Słupsku zajętym przez Armię Czerwoną i Polaków (1945–1946). Rekonesans badawczy”, „Przegląd Zachodniopomorski” 40, 2025, s. 150 — artykuł naukowy
- J. Szymański, „Tworzenie struktur parafialnych i życia religijnego w Słupsku w latach 1945–1948”, „Archiwa, Biblioteki i Muzea Kościelne” 112, 2019, s. 406, 410 — artykuł naukowy
- A. von Livonius, „Hinterpommersche Kirchenbücher und andere Quellen der Sippenforschung”, „Ostpommersche Heimat” 1938, nr 3 — artykuł prasowy
Połączone źródła: koscioly_json
Zauważyłeś błąd, znasz historię obiektu, masz zdjęcia z archiwum rodzinnego? Napisz — każda informacja idzie do bazy z atrybucją źródła. Baza w budowie.