Dziemiany — cmentarz ewangelicki
Dzimianen
- Zniszczony / zamknięty
- 1945
- Czy aktywny dziś
- Nie / zniszczony / nieużywany
- Powiat
- kościerski
- Typ
- Cmentarz
- Denominacja
- ewangelicka
Z Wikipedii (PL)
Cmentarz ewangelicki w Dziemianach (po niemiecku Dzimianen, po kaszubsku Dzemiónë) znany jest przede wszystkim ze świadectw pisanych. Najstarsze pochodzi z 1890 roku: statystyka Agathona Harnocha wymienia wtedy z nazwy dwa cmentarze parafii lipuskiej — w Lipuszu i w Dziemianach. Roku założenia nie ustalono: Harnoch podaje nazwę, nie datę. Baza polskich cmentarzy notuje nekropolię jako obiekt nieistniejący. Ewidencja konserwatorska wykazuje w Dziemianach cmentarz katolicki na działce numer 22 i nic ponadto. O ewangelickim kościele ani kaplicy we wsi żadne z przejrzanych źródeł nie wspomina. Dziemiany leżały przed 1920 rokiem w powiecie kościerskim (Kreis Berent) w Prusach Zachodnich; w latach 1939–1945 okupant zniemczył nazwę na Sophienwalde. Wieś była rdzennie kaszubska i katolicka — dziś jest tu parafia rzymskokatolicka świętego Antoniego Padewskiego z kościołem z lat 1922–1923, wpisanym do rejestru zabytków. Królewski folwark Dzimiany wydano w 1774 roku Albrechtowi Meyerowi, który złożył najwyższą ofertę, w dzierżawę wieczystą za 109 talarów 45 groszy rocznego kanonu. Ludność ewangelicka stanowiła mniejszość: niemieccy koloniści luterańscy, związani między innymi z hutą szkła czynną na początku XIX wieku. Kolejne spisy podają liczbę ewangelików we wsi. Urzędowy spis miejscowości rejencji gdańskiej z 1820 roku notuje tu 41 mieszkańców: 11 luteranów i 30 katolików, z parafią luterańską w Kościerzynie. W 1869 roku urzędowy podręcznik rejencji gdańskiej notował w *Dzimianen*…
Źródła zewnętrzne
- Ewidencja cmentarzy Pomorza (Białe Karty konserwatorskie) — ewidencja konserwatorska
- Spis cmentarzy — Dziemiany, polskie-cmentarze.pl — kwerenda workflow
- Gemeindelexikon für die Regierungsbezirke Allenstein, Danzig, Marienwerder, Posen, Bromberg und Oppeln, Heft II: Regierungsbezirk Danzig, Berlin 1912 (spis powszechny z 1 XII 1910) — źródło drukowane
- Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej, t. XI: Województwo pomorskie, Główny Urząd Statystyczny, Warszawa 1926 (spis z 30 IX 1921) — źródło drukowane
- ks. Jakub Fankidejski, „Utracone kościoły i kaplice w dzisiejszej dyecezyi chełmińskiej podług urzędowych akt kościelnych”, Pelplin 1880, s. 54 — źródło drukowane
- „Uebersicht der Bestandtheile und Verzeichniss aller Ortschaften des Danziger Regierungs-Bezirkes”, Danzig 1820 — spis urzędowy
- „Diecezja chełmińska. Zarys historyczno-statystyczny”, Pelplin 1928 (nakładem Kurii Biskupiej) — źródło drukowane
- Topographisch-statistisches Handbuch des Regierungs-Bezirks Danzig, Danzig 1869, s. 7, pozycja 56 — źródło drukowane
- H. Schuch, „Die Zustände der Landbevölkerung im Kreise Berent am Schlusse der polnischen Herrschaft 1772”, „Zeitschrift des Westpreußischen Geschichtsvereins”, z. 15 (1886), s. 88 — źródło drukowane
- „Die evangelischen Kirchengemeinden in Ostpreußen und Westpreußen in den Pfarr-Almanachen von 1912 und 1913”, wyd. 2, Hamburg 2000 (Sonderschrift 59), almanach Prus Zachodnich 1913, s. 43 — źródło drukowane
Połączone źródła: koscioly_json
Zauważyłeś błąd, znasz historię obiektu, masz zdjęcia z archiwum rodzinnego? Napisz — każda informacja idzie do bazy z atrybucją źródła. Baza w budowie.