Salino — cmentarz z kaplicą Rexinów (ewangelicki)
Saulin
- Czy aktywny dziś
- Nie / zniszczony / nieużywany
- Powiat
- wejherowski
- Typ
- Cmentarz
- Denominacja
- ewangelicka
Z Wikipedii (PL)
Salino, po niemiecku Saulin, leży nad jeziorem Salińskim w gminie Gniewino. Przed 1945 rokiem należało do powiatu lęborskiego (Kreis Lauenburg i. Pom.), a więc do prowincji Pomorze i rejencji koszalińskiej. Cmentarze ewangelickie były tu dwa i oba wpisano do rejestru zabytków decyzjami z 24 września 1988 roku. Opisywany tu cmentarz to ten z klasycystyczną kaplicą grobową rodziny von Rexin z 1890 roku: rejestr wymienia go pod numerem A-1255 jako cmentarz ewangelicki z lat 1839–1845, dziś komunalny, a wojewódzka ewidencja zabytków — jako cmentarz z kaplicą rodową rodziny von Rexin na działkach 14/1 i 14/2. Drugi, nieczynny cmentarz ewangelicki z lat 1833–1845 figuruje w rejestrze pod numerem A-1256 (w ewidencji — działka 13). Powiatowy program opieki nad zabytkami rozróżnia je tak samo: pod numerem 1255 „cmentarz komunalny z kaplicą rodziny Rexin”, pod numerem 1256 „cmentarz ewangelicki”. Karty konserwatorskie sporządzone 30 października 1985 roku przez G. Olszewską-Hellmann opisują osobno cmentarz poewangelicki, zamknięty po 1945 roku, i cmentarz komunalny, czynny. Wieś należała do najstarszych osad kasztelanii białogardzkiej: na wyspie jeziora Salińskiego stał gród, po którym został relikt wału i wąski cypel po grobli, a wykopaliska z lat 1956 oraz 2011 i 2012 dały ceramikę datowaną na wiek jedenasty. Kościół stał tu już w średniowieczu, a o pierwszej wzmiance źródła mówią różnie: Fankidejski pisze, że w 1268 roku Michał był proboszczem w Zawolinie — tak brzmi u niego polska…
Źródła zewnętrzne
- Ewidencja cmentarzy Pomorza (Białe Karty konserwatorskie) — ewidencja konserwatorska
- na podstawie: M. Drzewiecki, „Cmentarze Ziemi Lęborskiej” — Salino, gmina Gniewino — opracowanie regionalne
- F. Schultz, Geschichte des Kreises Lauenburg in Pommern (1912) — źródło drukowane
- Meyers Orts- und Verkehrs-Lexikon des Deutschen Reichs — źródło drukowane
- „Program opieki nad zabytkami powiatu wejherowskiego na lata 2016–2019”, oprac. J. Barton-Piórkowska, Wejherowo 2015 — wykaz administracyjny
- L. W. Brüggemann, „Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preußischen Herzogthums Vor- und Hinterpommern”, t. II, cz. 2, Stettin 1784 — opis topograficzny
- P. Ellerholz, H. Lodemann, H. von Wedell, „General-Adressbuch der Ritterguts- und Gutsbesitzer im Deutschen Reiche”, z. 2: „Die Provinz Pommern”, Berlin 1879, s. 251 — źródło drukowane
- L. W. Brüggemann, „Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preußischen Herzogthums Vor- und Hinterpommern”, t. II cz. 2, Stettin 1784, s. 1080 — źródło drukowane
- P. Ellerholz, H. Lodemann, H. von Wedell, „General-Adressbuch der Ritterguts- und Gutsbesitzer im Deutschen Reiche”, z. 2: „Die Provinz Pommern”, Berlin 1879, s. 250–251 — źródło drukowane
- „Pommersches Güter-Adressbuch”, wyd. 2, Stettin 1905, s. 132–133 — źródło drukowane
- „Güter-Adressbuch für die Provinz Pommern”, wyd. 3, Leipzig 1911, s. 140–141 — źródło drukowane
- „Landwirtschaftliches Adressbuch der Rittergüter, Güter und Höfe der Provinz Pommern”, wyd. 8, Leipzig 1928, s. 128 — źródło drukowane
- „Das Evangelische Pommern”, cz. II: „Behörden, Kirchen, Pfarrstellen, Geistliche, Anstalten und Vereine”, wyd. Evangelischer Pfarrerverein der Provinz Pommern, Stettin 1932, s. 113 — źródło drukowane
- E. Müller, „Die evangelischen Geistlichen Pommerns”, część II, Stettin 1912, s. 260 — źródło drukowane
Połączone źródła: koscioly_json
Zauważyłeś błąd, znasz historię obiektu, masz zdjęcia z archiwum rodzinnego? Napisz — każda informacja idzie do bazy z atrybucją źródła. Baza w budowie.