Nowa Kiszewa — cmentarz ewangelicki
Neu Kischau (od 25 VI 1942: Neukischau)
- Zniszczony / zamknięty
- 1945
- Czy aktywny dziś
- Nie / zniszczony / nieużywany
- Powiat
- kościerski
- Typ
- Cmentarz
- Denominacja
- ewangelicka
Z Wikipedii (PL)
Nowa Kiszewa, po niemiecku Neu Kischau, a od 25 czerwca 1942 roku Neukischau, leży nad Wierzycą, w dawnym powiecie kościerskim (Kreis Berent) w rejencji gdańskiej, w prowincji Prusy Zachodnie. Urząd stanu cywilnego i okręg administracyjny miała w Niedamowie. Cmentarz wznosi się wysoko nad rzeką i ma kształt wąskiego, długiego prostokąta o powierzchni 0,13 hektara. Ogrodzenie w postaci wału kamiennego zachowało się tylko częściowo; po którejś z dawniejszych renowacji został płot siatkowy, w 2010 roku również poważnie zniszczony. Naliczono około trzydziestu sześciu grobów osób dorosłych i około trzech dziecięcych. W obrębie cmentarza licznie zachowały się żeliwne krzyże nagrobne. Nekropolię datuje się na pierwszą połowę XIX wieku, a według części źródeł na pierwszą ćwierć tego stulecia; ujęto ją w wykazie cmentarzy ewangelickich gminy Kościerzyna. Dawniej czynszowa wieś starostwa kiszewskiego, po zajęciu tych ziem przez Prusy została nadana na własność włościanom przywilejem wydanym w Gdańsku 1 kwietnia 1820 roku. *Słownik geograficzny* opisuje ją jako wieś włościańską blisko traktu kościersko-zblewskiego: 5083 morgi obszaru, młyn wodny i tartak, 23 gburów i 13 zagrodników, szkoła ewangelicka, 243 ewangelików, 71 katolików i jeden Żyd w 42 domach. W *Słowniku* parafią katolicką jest Stara Kiszewa (Alt Kischau), pocztą — Nowe Polaszki; wieś leży milę i trzy czwarte od Kościerzyny. Ewangelicy — niemieccy koloniści — należeli do parafii (Kirchspiel) w Nowych Polaszkach (Neu Pal…
Źródła zewnętrzne
- Ewidencja cmentarzy Pomorza (Białe Karty konserwatorskie) — ewidencja konserwatorska
- Cmentarze ewangelickie — Gmina Kościerzyna — audyt workflow
- Gemeindelexikon für die Regierungsbezirke Allenstein, Danzig, Marienwerder, Posen, Bromberg und Oppeln, Heft II: Regierungsbezirk Danzig, Berlin 1912 (spis powszechny z 1 XII 1910) — źródło drukowane
- T. Hinc, „Zapomniane cmentarze ewangelickie na terenie gminy Kościerzyna”, Kościerzyna 2010 — monografia
- E. Waschinski, „Das kirchliche Bildungswesen in Ermland, Westpreußen und Posen”, t. I, Breslau 1928 (Aneks I: wypisy z wizytacji pomorskich 1649–1781; Aneks II: ewangelickie szkolnictwo wiejskie terytorium gdańskiego) — źródło drukowane (wypisy archiwalne)
- ks. W. Kujawski, „Repertorium ksiąg wizytacji kanonicznych biskupów kujawsko-pomorskich przechowywanych w Archiwum Diecezjalnym w Pelplinie, cz. II”, „Archiwa, Biblioteki i Muzea Kościelne” 85 (2006), streszczenie księgi G61 (wizytacja 1765–1766) — repertorium archiwalne
- A. Harnoch, „Chronik und Statistik der evangelischen Kirchen in den Provinzen Ost- und Westpreussen”, Neidenburg 1890, s. 458 — źródło drukowane
- H. Schuch, „Die Zustände der Landbevölkerung im Kreise Berent am Schlusse der polnischen Herrschaft 1772”, „Zeitschrift des Westpreußischen Geschichtsvereins”, z. 15 (1886), s. 137–138, 186 — źródło drukowane
- „Die evangelischen Kirchengemeinden in Ostpreußen und Westpreußen in den Pfarr-Almanachen von 1912 und 1913”, wyd. 2, Hamburg 2000 (Sonderschrift 59), almanach Prus Zachodnich 1913, s. 43 — źródło drukowane
Połączone źródła: koscioly_json
Zauważyłeś błąd, znasz historię obiektu, masz zdjęcia z archiwum rodzinnego? Napisz — każda informacja idzie do bazy z atrybucją źródła. Baza w budowie.