Nowa Wieś Przywidzka — cmentarz ewangelicki

Z Wikipedii (PL)

Dawny cmentarz ewangelicki w Nowej Wsi Przywidzkiej leży przy ulicy Szkolnej, na działce nr 55. W wojewódzkiej ewidencji zabytków figuruje pod pozycją 93, a w gminnej ewidencji zabytków architektury gminy Przywidz — pod pozycją 115. Po 1945 roku, wraz z wysiedleniem Niemców, cmentarz porzucono. Nowa Wieś Przywidzka nosiła do 1945 roku nazwę Neuendorf. Według zapisu niemieckiego od 1920 roku nazywała się urzędowo Hochneuendorf, dla odróżnienia od innych wsi o tej nazwie. W miejscowej gwarze mówiono „Nijedärp”. Wieś leży na Wyżynie Gdańskiej, na kaszubskim pograniczu katolicko-ewangelickim. Do 1920 roku należała do powiatu kartuskiego (Kreis Karthaus), w latach 1920–1939 — do powiatu Danziger Höhe na obszarze Wolnego Miasta Gdańska, a w latach 1939–1945 — do powiatu ziemskiego Danzig (Landkreis Danzig). O jej początkach mówi monografia wsi Wyżyny Gdańskiej. W 1772 roku Neuendorf była wsią starostwa skarszewskiego, oddaną na prawie emfiteutycznym rodzinie von Lewinski, a w końcu wdowie z tej rodziny; mierzyła dziesięć łanów chełmińskich, a Lewinscy osadzili w niej dziesięciu gospodarzy. Po śmierci pani von Lewinski państwo pruskie przejęło wieś — razem z Kamehlen i Eggertshütte — i Neuendorf stała się wsią urzędu domenalnego w Skarszewach; wszyscy jej mieszkańcy byli wtedy wyznania luterańskiego. W 1819 roku ośmiu gospodarzy otrzymało na mocy rozporządzeń z 1808 i 1811 roku pełną i nieograniczoną własność swoich gruntów. Johann Wohlfahrt, Gottfried Patschull, Michel Schilke, C…