Swarożyn — cmentarz ewangelicki
Swaroschin
- Zniszczony / zamknięty
- 1945
- Czy aktywny dziś
- Nie / zniszczony / nieużywany
- Powiat
- tczewski
- Typ
- Cmentarz
- Denominacja
- ewangelicka
Z Wikipedii (PL)
Cmentarz ewangelicki w Swarożynie leży przy ulicy Wyzwolenia, pod tym samym numerem 16 co dawny kościół ewangelicki, i figuruje w wojewódzkiej ewidencji zabytków pod pozycją 219. Swarożyn, po niemiecku Swaroschin, leżał w powiecie tczewskim (Kreis Dirschau). Na Kociewiu, w większości polskim i katolickim, jest tu ewangelicki zespół zabudowań: kościół, plebania i nekropolia. Ewidencja zabytków prowadzi je razem, a rejestr zabytków województwa pomorskiego obejmuje kościół i plebanię wspólnym numerem A-1308 z 24 kwietnia 1990 roku. Z zespołu zachowały się wszystkie trzy elementy. W czasach Reformacji wieś należała do gorliwie katolickich panów. Ksiądz Jakub Fankidejski pisze, że Swarożyn — od którego linia swarożyńska Czapskich wywodziła swój ród — „w lichych czasach reformacyi bardzo dobrych miał panów”. Andrzej ze Swarożyna podarował w 1566 roku klasztorowi w Pelplinie tysiąc talarów, a Mikołaja Swarożyńskiego wizytacja Rozrażewskiego z 1583 roku chwali jako nadzwyczaj gorliwego katolika. Stał tu wtedy kościół pod wezwaniem świętej Katarzyny, filia parafii w Lubiszewie; proboszcz lubiszewski przyjeżdżał z nabożeństwem co trzeci tydzień, a przybory do Mszy świętej trzymano na miejscu. Kto i kiedy świątynię ufundował, nie wiadomo; konsekrowano ją za biskupa Stanisława Karnkowskiego, rządzącego diecezją od 1567 do 1581 roku, a według Andrzeja Tomczaka wystawiono ją „tuż przed r. 1583”. Późniejsze wizytacje, siedemnasto- i osiemnastowieczne, o niej milczą; wojny szwedzkie poczyni…
Źródła zewnętrzne
- Ewidencja cmentarzy Pomorza (Białe Karty konserwatorskie) — ewidencja konserwatorska
- Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom XI, hasło Swarożyn — źródło drukowane
- ks. Jakub Fankidejski, „Utracone kościoły i kaplice w dzisiejszej dyecezyi chełmińskiej”, Pelplin 1880 — źródło drukowane
- M. Biskup, A. Tomczak, „Mapy województwa pomorskiego w drugiej połowie XVI w.”, „Roczniki Towarzystwa Naukowego w Toruniu” 58 (1955), z. 1 — monografia
- M. Bär, „Die Kirchenbücher der Provinz Westpreussen”, Danzig 1908 — wykaz ksiąg metrykalnych
- M. Bär, „Der Adel und der adlige Grundbesitz in Polnisch-Preußen zur Zeit der preußischen Besitzergreifung”, Leipzig 1911, nr 1226 (s. 94) — źródło drukowane
- Topographisch-statistisches Handbuch des Regierungs-Bezirks Danzig, Danzig 1869, s. 223, pozycja 255 — źródło drukowane
- „Handbuch des Grundbesitzes in Westpreussen”, Danzig 1891, s. 78 — źródło drukowane
- „Westpreussisches Güter-Adressbuch”, Stettin 1903, s. 20 — źródło drukowane
- „Handbuch des Grundbesitzes”, Prusy Zachodnie, 1909, s. 42 — źródło drukowane
- Wykaz imienny nieruchomości ziemskich przeznaczonych do przymusowego wykupu, Dz.U. 1926 nr 2 poz. 14, pozycja 248 — źródło drukowane
- Wykaz imienny nieruchomości ziemskich przeznaczonych do przymusowego wykupu, Dz.U. 1927 nr 2 poz. 13, pozycja 131 — źródło drukowane
- Wykaz imienny nieruchomości ziemskich przeznaczonych do przymusowego wykupu, Dz.U. 1933 nr 22 poz. 175, pozycja 12 — źródło drukowane
- „Pomorski Dziennik Wojewódzki” 1930, nr 6 — źródło drukowane
- „Księga adresowa Polski (wraz z w. m. Gdańskiem) dla handlu, przemysłu, rzemiosł i rolnictwa”, Warszawa 1928, s. 1217 — źródło drukowane
- „Die evangelischen Kirchengemeinden in Ostpreußen und Westpreußen in den Pfarr-Almanachen von 1912 und 1913”, wyd. 2, Hamburg 2000 (Sonderschrift 59), almanach Prus Zachodnich 1913, s. 22 — źródło drukowane
- „Deutscher Reichsanzeiger und Preußischer Staatsanzeiger” (Berlin), 19 lutego 1892 roku, s. 16 (obraz strony: Universitätsbibliothek Mannheim, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
Połączone źródła: koscioly_json
Zauważyłeś błąd, znasz historię obiektu, masz zdjęcia z archiwum rodzinnego? Napisz — każda informacja idzie do bazy z atrybucją źródła. Baza w budowie.