Kusowo — cmentarz (ewangelickie)

Z Wikipedii (PL)

Kusowo, przed 1945 rokiem Kussow, było wsią majątkową (Gutsbezirk) w Kreis Stolp, w rejencji koszalińskiej (Köslin) prowincji Pomorze. Leży około 5 kilometrów na południowy wschód od Słupska. Wzmiankowano je w 1315 roku, majątek istniał od 1357, a przez wieki — do około 1930 roku — trzymał go ród von Zitzewitz. Odkąd Pomorze przyjęło Reformację w XVI wieku, okolica była silnie luterańska; w czasach pruskich Kusowo pozostawało wsią ewangelicką bez własnego kościoła i należało do miejskiej parafii świętego Piotra (St. Petri) w Słupsku. Cmentarz założono na północny zachód od zabudowań, nieopodal ówczesnego budynku szkolnego. Było to założenie dwukwaterowe, na rzucie kwadratu, z wejściem od strony wschodniej. Stoi na nim kamień z krzyżem i wyrytą datą 1914 — ślad po pomniku ku czci poległych w pierwszej wojnie światowej, zbiorowym albo indywidualnym; obok przedwojennych mogił są pochówki późniejsze, bo korzystali z tego miejsca także powojenni mieszkańcy i chowano tu do 1962 roku. Ostatnie pochówki sięgają 1962 roku — z tego właśnie roku pochodzi metalowy krzyż na jednej z mogił, sfotografowany jeszcze w 1995 roku przez Ryszarda Patorskiego. Pałac zniszczono po 1945 roku, ocalał park krajobrazowy, a samą wieś przekształcono w państwowe gospodarstwo rolne. Cmentarz sąsiaduje dziś z nowo powstałą obwodnicą Słupska i został uporządkowany; nekropolię porządkuje w ostatnich latach słupskie Stowarzyszenie Historyczno-Eksploracyjne „Gryf”. 📌 Cmentarz leży na północny zachód od wsi, …