Gniewino — kościół (obecnie św. Józefa Rzemieślnika)

Z Wikipedii (PL)

Ceglany neogotycki kościół ze smukłą wieżą w Gniewinie (Gnewin/Gniewino, Kr. Lauenburg), obecnie pod wezwaniem świętego Józefa Rzemieślnika, wzniesiony w latach 1870–1872 w okresie pruskiego boomu budowlanego, w miejsce drewnianego kościoła, który spłonął w połowie XVII wieku — parafianie modlili się wówczas w prowizorium ponad dwa wieki. Gniewino stało się parafią ewangelicką po 1535 roku (wcześniej patronat Błądzikowskich, cysterek z Żarnowca, potem Wejherów). Parafia, należąca do dekanatu lęborskiego, obejmowała Gniewino, Rybno i Perlino, a istniała co najmniej od 1630 roku. Próbę rekatolicyzacji udaremniono — nieudany okazał się zamach biskupa Rozrajewskiego, podjęty przez urzędnika klasztoru w Żarnowcu, Bystrama, na odzyskanie kościoła. Księgi kościelne — chrztów, ślubów, zgonów i komunikujących (Tf Tr St K) — prowadzono od 1630 roku, a konfirmandów od 1881 roku; duplikaty chrztów, ślubów i zgonów (Tf Tr St) z lat 1801–06 oraz 1814–74 znajdują się w A.-G. Putzig. Na starym cmentarzu ewangelickim zachowały się resztki nagrobków z niemieckimi inskrypcjami. Listę tutejszych duchownych ewangelickich otwiera u Müllera rok 1547, gdy urząd objął Nikolaus Petrofisius; po nim przyszli Johann Wattile (1559–1562), Matthias Petrofisius (1562–1565), prawdopodobnie syn pierwszego, Laurentius Schmalta (1566–1580), ordynowany przez Jakoba Hogensee, oraz Paulus Hartke (1581–1590) rodem z Quesdow. W siedemnastym wieku posługiwali tu duchowni z Marchii — Petrus Riscovius, obecny na synodz…