Gdańsk — Kościół Najświętszej Marii Panny (Bazylika Mariacka)

Z Wikipedii (PL)

Największa świątynia Gdańska i serce miasta, wznoszona od 1343 do 1502 roku — kolos z cegły o długości ok. 105 m, szerokości 66 m i sklepieniach do 29 m, mieszczący nawet 25 000 wiernych, największy kościół ceglany na świecie; wieża sięgała ok. 78-82 m. Przejście na luteranizm było stopniowe: pierwsze luterańskie kazanie wygłosił Jacob Hegge w 1522, po represjach 1526 wrócił formalnie do katolicyzmu, od lat 40. XVI w. de facto luterański w ramach simultaneum, a definitywnie przejęty przez luteran w 1572 podczas bezkrólewia. Pozostał luterański do 1945, stanowiąc katedralny kościół protestanckiego miasta i panteon gdańskiej elity z mnożącymi się epitafiami patrycjuszy. Luteranie usunęli większość ołtarzy bocznych i pobielili polichromie, ale zachowali późnogotycki tryptyk ołtarzowy z Koronacją NMP oraz zegar astronomiczny Hansa Düringera (1464-1470); dodali ławki, empory i monumentalną barokową ambonę. Urząd pierwszego pastora (Erster Pfarrer) był najbardziej prestiżową posadą duchowną w mieście. — Bazylika Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny — największa ceglana świątynia w Europie, według niektórych obliczeń największy ceglany kościół na świecie. Budowana od połowy XIV do końca XV wieku (zasadnicza przebudowa w formę kościoła halowego w XV stuleciu). Długość 105,5 m, szerokość 66 m, wieża 77,6 m, wnętrze mogące pomieścić 25 tysięcy osób. Świadectwo ambicji i bogactwa gdańskiej społeczności kupieckiej — fundatorami ołtarzy, kaplic, rzeźb i obrazów byli kupcy i rzemieślnic…