Stężyca — dawny kościół ewangelicki imienia Gustawa Adolfa
Stendsitz
- Rok powstania
- 1906
- Czy aktywny dziś
- Nie / zniszczony / nieużywany
- Powiat
- kartuski
- Typ
- Kościół / zbór
- Denominacja
- ewangelicka
Z Wikipedii (PL)
Dawny kościół ewangelicki w Stężycy — po niemiecku Stendsitz — jest murowaną świątynią neogotycką, która stoi do dziś. Dzieje wspólnoty ewangelickiej zaczęły się tu jednak od przebudowanej stodoły. W średniowieczu istniały dwie Stężyce: jedna w urzędzie mirachowskim, wieś na prawie polskim z młynem, karczmą przy młynie i trzema innymi karczmami, druga w wójtostwie tczewskim, dobra służebne na prawie polskim w okręgu kościerskim. Początek parafii nie jest znany. W 1398 roku pleban Jan ze Stężycy poróżnił się z witrykami o ofiary; spór rozstrzygnął sąd polubowny złożony z urzędników zakonnych, sędziego ziemskiego Clanko von Innichow oraz proboszczów z Kościerzyny, Sianowa i Strzepcza. Witrycy mieli cztery razy w roku wystawiać przed kościołem obraz świętej Katarzyny do czci. 3 stycznia 1463 roku pod Stężycą knechci zakonni z Lęborka i Bytowa razem z chłopami rozbili gdański oddział wracający z łupem z Kaszub i wzięli 362 jeńców. Reformacja dotarła tu najpierw inną drogą — przez samego proboszcza. Wizytacja biskupa Hieronima Rozrażewskiego zastała jako pana wsi Stanisława Kamieńskiego, zwanego też Szczawińskim, a przy drewnianym kościele świętej Katarzyny — wzniesionym po pożarze dwanaście lat wcześniej, niekonsekrowanym, z ogrodzonym cmentarzem — rektora Mateusza z Przasnysza. Wizytator nazywa go wprost apostatą dominikańskim, żonatym, ojcem czworga dzieci i człowiekiem kłótliwym. Rozstrzyga jednak inny szczegół: Mateusz udzielał komunii pod dwiema postaciami (sub utraque) ko…
Źródła zewnętrzne
- — źródło online
- Kościół poewangelicki w Stężycy — Wikipedia — encyklopedia
- Kościół ewangelicki w Stężycy — Zabytek.pl (NID) — rejestr_zabytkow
- evangelische Kirche Stendsitz, Kreis Karthaus, Provinz Westpreußen — baza_genealogiczna
- Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich — źródło drukowane
- Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom XI, hasło Stężyca — źródło drukowane
- Visitationes archidiaconatus Pomeraniae Hieronymo Rozrażewski Vladislaviensi et Pomeraniae episcopo factae, „Fontes” TNT, zeszyt 1 i 3
- „Diecezja chełmińska. Zarys historyczno-statystyczny”, Pelplin 1928 (nakładem Kurii Biskupiej) — źródło drukowane
- ks. W. Kujawski, „Repertorium ksiąg wizytacji kanonicznych biskupów kujawsko-pomorskich przechowywanych w Archiwum Diecezjalnym w Pelplinie, cz. III”, „Archiwa, Biblioteki i Muzea Kościelne” 91 (2009) — repertorium archiwalne
- „Kirchliches Amtsblatt des Königlichen Konsistoriums der Provinz Westpreussen”, Danzig 1914, nr 7 — dziennik urzędowy konsystorza
- „Kirchliches Amtsblatt des Königlichen Konsistoriums der Provinz Westpreussen”, Danzig 1914, nr 21 — dziennik urzędowy konsystorza
- O. Hossfeld, „Stadt- und Landkirchen”, Berlin 1905 — monografia
- „Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich”, t. XI, hasło „Stężyca” — źródło drukowane
- M. Bär, „Der Adel und der adlige Grundbesitz in Polnisch-Preußen zur Zeit der preußischen Besitzergreifung”, Leipzig 1911, nr 170 (s. 7–8), nr 1223 (s. 93) — źródło drukowane
- Topographisch-statistisches Handbuch des Regierungs-Bezirks Danzig, Danzig 1869, s. 133–134, pozycje 411 i 412 — źródło drukowane
- Th. Hirsch, „Geschichte des Karthauser Kreises bis zum Aufhören der Ordensherrschaft”, „Zeitschrift des Westpreußischen Geschichtsvereins”, z. 6 (1882), s. 30, 38, 44, 48–49, 56, 115 — źródło drukowane
- „Die evangelischen Kirchengemeinden in Ostpreußen und Westpreußen in den Pfarr-Almanachen von 1912 und 1913”, wyd. 2, Hamburg 2000 (Sonderschrift 59), almanach Prus Zachodnich 1913, s. 33 — źródło drukowane
- „Das Zwischenmanuskript zum Altpreußischen evangelischen Pfarrerbuch”, Hamburg 2012–2014 (QMS 19), t. 1, s. 60; t. 2, s. 513, 624; t. 4, s. 1282; t. 6, s. 1607 — źródło drukowane
- „Tägliche Rundschau” (Berlin), 9 grudnia 1913 roku, s. 4 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- W. Heidn, „Die Ortschaften des Kreises Karthaus/Westpr. in der Vergangenheit”, Marburg 1965, s. 606–607 — źródło drukowane
Połączone źródła: koscioly_json
Zauważyłeś błąd, znasz historię obiektu, masz zdjęcia z archiwum rodzinnego? Napisz — każda informacja idzie do bazy z atrybucją źródła. Baza w budowie.