Starynia (Altenau)

Z Wikipedii (PL)

Altenau (dziś Starynia, gmina Lichnowy, powiat malborski) — niewielka wieś na Żuławach Malborskich, w Kreis Marienburg (Regierungsbezirk Danzig, Prusy Zachodnie). Region był jednolicie protestancki: dominowali luteranie/unijni, a Żuławy stanowiły jeden z największych w Europie ośrodków mennonickich (odrębna wspólnota anabaptystyczna, nie luteranie). Bezpośrednio przy Altenau leży przysiółek Klein Heubuden (dziś Stożki), nawiązujący nazwą do wielkiego ośrodka mennonickiego Heubuden (dziś Stogi k. Malborka) — co czyni mennonicki kontekst wsi bardzo prawdopodobnym, choć źródłowo niepotwierdzonym. Konkretna parafia ewangelicka Altenau pozostaje nieustalona. Zachował się zabytkowy dom podcieniowy (zagroda nr 11, rejestr zabytków A-1355). Istnienie własnego kościoła/kaplicy w tak małej wsi jest wątpliwe — klasyfikacja obiektu jako „kościół” wymaga weryfikacji. Po 1945 roku wieś w granicach Polski; ludność ewangelicka i mennonicka ustąpiła. Ewangelicy byli tu mniejszością: wśród 96 mieszkańców spisanych w 1885 roku było 43 katolików i 25 ewangelików. 📌 Spis notuje przy tym 28 innych chrześcijan — na tych ziemiach byli to zwykle mennonici. Ewangelicy należeli wówczas do parafii w Groß Lichtenau (dziś Lichnowy). *Źródło: Gemeindelexikon für die Provinz Westpreussen: auf Grund der Materialien der Volkszählung vom 1. Dezember 1885 und anderer amtlicher Quellen, bearb. vom Königlichen statistischen Bureau.*