Pieśń ewangelicka

Skąd ta wyjątkowa rola pieśni?

Luter — wbrew średniowiecznej praktyce, w której śpiew należał głównie do duchownych i chórów — przywrócił pieśń CAŁEMU ZBOROWI. Zbór ma śpiewać, bo:

1. Modli się, gdy śpiewa. „Lex orandi lex credendi” — jak się modlimy, tak wierzymy. Pieśń kształtuje wiarę.
2. Słowo Boże staje się ciałem przez nasze usta. Śpiewając psalmy i pieśni biblijne, wierzący wchodzi w żywą relację ze Słowem.
3. Zbór jest wspólnotą. Wspólne śpiewanie buduje zbór jako BARTH ciało Chrystusa, nie jako widzów.

Pierwsze pieśni Lutra

Luter sam pisał pieśni. Najsłynniejsze: - „Ein feste Burg” (Warownym grodem) 1529 — parafraza Ps 46 - „Vom Himmel hoch” (Z niebios wysokich) 1535 — kolęda dla dzieci - „Christ lag in Todesbanden” (Chrystus w więzach śmierci leżał) — pieśń wielkanocna - „Aus tiefer Not” (Z głębokiej nędzy) — parafraza Ps 130

Paweł Gerhardt — szczyt poezji

XVII wiek. Po wojnie trzydziestoletniej. Gerhardt — pastor cierpiący (śmierć żony, dzieci, utrata urzędu) — pisał najpiękniejsze hymny ufności: - „Befiehl du deine Wege” (Bogu polecam drogi me) - „O Haupt voll Blut und Wunden” (O Głowo z ran zbroczona) — Pasja - „Nun ruhen alle Wälder” (Idźmy, tulmy się jak dziatki) — wieczorna

Bach — kulminacja

Jan Sebastian Bach (1685-1750) wziął luterańskie pieśni i przekształcił w gigantyczną architekturę: - Pasje (Mateusza, Jana) — chorały Gerhardta w kulminacjach scen ukrzyżowania - Oratorium na Boże Narodzenie — chorały kolędowe - Kantaty cotygodniowe — każda zakończona chorałem zbiorowym - „Soli Deo Gloria” na końcu każdej partytury

Polski śpiewnik

Polski Kościół EA używa „Śpiewnika Ewangelickiego” (wyd. 2002) — ponad 900 pieśni, w tym tłumaczenia klasyki niemieckiej i pieśni z polskiej tradycji śląskiej.

Klucz

„Po teologii muzyka zasługuje na pierwsze miejsce i najwyższą cześć. Bo ona prowadzi serce ku temu, ku czemu sama teologia nie potrafi.” — Marcin Luter.